Ο Ειδικός Λογαριασμός Εσόδων της ΕΜΥ: Θεμέλιο για τη Μετεωρολογική Αυτοτέλεια, την Ασφάλεια Πτήσεων και την Προστασία του Πολίτη

Listen to this

Η Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία (ΕΜΥ), πέρα από τις συνήθεις μετεωρολογικές προβλέψεις που φτάνουν καθημερινά στα δελτία και τις οθόνες μας, αποτελεί τον στρατηγικό πυλώνα της χώρας για την πρόληψη και διαχείριση φυσικών καταστροφών, την ασφάλεια πτήσεων, την υποστήριξη γεωργίας, ναυτιλίας, ενέργειας και πολλών άλλων κρίσιμων τομέων. Η ορθή λειτουργία της ΕΜΥ απαιτεί όχι μόνο τεχνολογική επάρκεια αλλά και θεσμική και οικονομική αυτοτέλεια. Στο πλαίσιο αυτό, ο Ειδικός Λογαριασμός Εσόδων που διατηρεί η Υπηρεσία, και ο οποίος προέρχεται κυρίως από πόρους του Eurocontrol, είναι κομβικής σημασίας.

Πριν από μια δεκαετία περίπου, στα τέλη του το 2016 -όταν ήμουν Υποδιοικητής στην ΕΜΥ- είχα αναπτύξει τα οφέλη που προκύπτουν από την δημιουργία του λογαριασμού μέσα από την ιστοσελίδα μου σε εκτενές και αναλυτικό άρθρο, καθώς και μέσα από επίσημες υπηρεσιακές αναφορές. Μετά από 4 χρόνια,  το 2020 ελήφθη τελικώς η απόφαση της Πολιτείας να ξεκινήσουν οι σχετικές διαδικασίες και ορίστηκα πρόεδρος της Επιτροπης που τελικώς κατέθεσε την σχετική πρόταση δημιουργίας αυτού του Λογαριασμού. Έτσι τον Ιανουάριο του 2023 δημιουργήθηκε αυτό το πολυπόθητο και κατάλληλο νομικό πλαίσιο και ψηφίστηκε η σχετική Υπουργική Απόφαση για την αξιοποίηση των εσόδων της ΕΜΥ από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό για την Ασφάλεια της Αεροναυτιλίας (EUROCONTROL).  

Επειδή το τελευταίο χρονικό διάστημα τίθεται από ορισμένες πηγές το ερώτημα της διατήρησης του Ειδικού Λογαριασμού υπό την εποπτεία της ΕΜΥ ή όχι , καταθέτω το παρόν άρθρο , συμπληρωματικό του σχετικά πρόσφατου , το οποίο αναδεικνύει τη σημασία αυτού του Λογαριασμού και τα οφέλη που συνεπάγεται η διατήρησή του εντός της ΕΜΥ .

Ας πούμε όμως λιγα λόγια για το χρηματοδοτικό αυτό εργαλείο. 

Τι είναι ο Ειδικός Λογαριασμός Εσόδων της ΕΜΥ

Ο Ειδικός Λογαριασμός Εσόδων της ΕΜΥ είναι ένας θεσμικός μηχανισμός διαχείρισης χρημάτων που δεν προέρχονται από τον κρατικό προϋπολογισμό αλλά από ανταποδοτικές υπηρεσίες. Ο βασικός του σκοπός είναι η αξιοποίηση των πόρων με ευελιξία, διαφάνεια και ταχύτητα, για δράσεις και επενδύσεις κρίσιμες για τη λειτουργία της ΕΜΥ. Πιο συγκεκριμένα, ο λογαριασμός αυτός καλύπτει ανάγκες όπως: Αναβάθμιση και συντήρηση τεχνολογικού εξοπλισμού (ραντάρ, δορυφορικά συστήματα, σταθμοί), λειτουργικά έξοδα για εξειδικευμένα έργα και εφαρμογές, συμμετοχή σε διεθνή επιστημονικά δίκτυα και προγράμματα, ταχεία προμήθεια λογισμικού και υπηρεσιών χωρίς τις χρονοβόρες διαδικασίες του κρατικού μηχανισμού και κάλυψη εκπαιδεύσεων και επιστημονικών αποστολών . Η ύπαρξή του επιτρέπει στην ΕΜΥ να ανταποκρίνεται έγκαιρα και αποτελεσματικά στις απαιτήσεις ενός δυναμικά μεταβαλλόμενου πεδίου, όπως είναι η σύγχρονη μετεωρολογία.

Ο ρόλος του Eurocontrol και η διεθνής πρακτική

Ο Eurocontrol, ως ευρωπαϊκός οργανισμός διαχείρισης της εναέριας κυκλοφορίας, κατανέμει κάθε χρόνο κονδύλια προς τις εθνικές μετεωρολογικές υπηρεσίες των κρατών μελών του, ως αντάλλαγμα για τις υπηρεσίες μετεωρολογικής υποστήριξης των πτήσεων. Αυτά τα έσοδα είναι ουσιαστικά ανταποδοτικά και ορθώς χαρακτηρίζονται ως ανεξάρτητα από τον κρατικό προϋπολογισμό. Σχεδόν όλες οι ευρωπαϊκές χώρες διατηρούν ανάλογους ειδικούς λογαριασμούς ή ανεξάρτητους μηχανισμούς για τη διαχείριση αυτών των πόρων, αναγνωρίζοντας πως οι μετεωρολογικές υπηρεσίες πρέπει να λειτουργούν με τεχνική και οργανωτική αυτονομία. Αντιθέτως, η ενδεχόμενη συγχώνευση των εσόδων στον ενιαίο κρατικό κουμπαρά οδηγεί σε καθυστερήσεις, γραφειοκρατία και τελικά σε αποδυνάμωση της επιχειρησιακής ικανότητας των υπηρεσιών.

Η διατήρηση του Ειδικού Λογαριασμού Εσόδων της ΕΜΥ αποφέρει πολλαπλά και αλληλένδετα οφέλη , όπως ταχύτητα και ευελιξία , καθώς η ΕΜΥ μπορεί να ανταποκρίνεται άμεσα σε τεχνικές ανάγκες, χωρίς τις αγκυλώσεις του κρατικού μηχανισμού προμηθειών. Η αγορά ενός κρίσιμου λογισμικού πρόγνωσης ή η αποστολή επιστημόνων σε κρίσιμα διεθνή workshops δεν καθυστερεί λόγω διαδικαστικών εμποδίων. Παράλληλα έχουμε τεχνολογική ανανέωση καθώς η μετεωρολογία εξελίσσεται ραγδαία. Η ύπαρξη ίδιων πόρων επιτρέπει στην ΕΜΥ να ακολουθεί τις τεχνολογικές εξελίξεις, να εκσυγχρονίζει τα μοντέλα πρόγνωσης, τους υπερυπολογιστές, και τα δίκτυα ραντάρ (όταν αυτά αρχίσουν να λειτουργούν) . Η επιστημονική κατάρτιση και η ερευνητική συμμετοχή του προσωπικού διασφαλίζονται με κονδύλια για εκπαίδευση, διαρκή μάθηση, δημοσιεύσεις και συνεργασίες με άλλα κράτη. Με τον ειδικό λογαριασμό μπορεί να επιτευχθεί η κάλυψη έκτακτων αναγκών κατά τη διάρκεια κρίσεων (π.χ. ακραίων καιρικών φαινομένων, πλημμυρών, δασικών πυρκαγιών), όπου η ταχεία ενεργοποίηση εσωτερικών πόρων είναι ζωτικής σημασίας. Ο λογαριασμός λειτουργεί ως εργαλείο άμεσης απόκρισης. Τέλος υπάρχει η δυνατότητα ανάπτυξης καινοτόμων υπηρεσιών όπως πρόσφατα εργαλεία, με εφαρμογές για πρόγνωση κινδύνου πυρκαγιών, υποστήριξη γεωργικής δραστηριότητας ή προσωποποιημένες υπηρεσίες για τουρισμό, που μπορούν να χρηματοδοτηθούν από τον ειδικό λογαριασμό και να συμβάλουν στην οικονομία.

ΟΙ ΚΑΛΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΚΑΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ

Η ενδεχόμενη κατάργηση του Ειδικού Λογαριασμού η η μεταφορά του εκτός ΕΜΥ θα έχει σοβαρές συνέπειες,  όπως την καθυστέρηση σε κρίσιμα έργα (π.χ. επισκευή των μελλοντικών ραντάρ, συντήρηση server πρόγνωσης) την εξάρτηση από τον κρατικό προϋπολογισμό, ο οποίος συχνά καθυστερεί ή περικόπτει πιστώσεις. Παράλληλα θα έχουμε μείωση του επιστημονικού κύρους της Υπηρεσίας και της ικανότητάς της να ανταγωνιστεί ή να συνεργαστεί διεθνώς . Επίσης θα υπάρξει περιορισμός του προσωπικού σε ρόλο εκτελεστικό και όχι δημιουργικό ή ερευνητικό, ενώ είναι επίσης πιθανόν να επέλθει απώλεια χρηματοδοτήσεων από διεθνείς οργανισμούς, που προτιμούν να συνεργάζονται με ευέλικτες και τεχνοκρατικά αυτόνομες μονάδες .  Επιπλέον, αυτή η υποβάθμιση της ΕΜΥ θα έχει συνέπειες στην ίδια την ασφάλεια και προστασία της κοινωνίας, καθώς οι προβλέψεις και οι έγκαιρες προειδοποιήσεις θα είναι λιγότερο αξιόπιστες ή εγκαίρως διαθέσιμες. 

Παραδείγματα καλών πρακτικών έχουμε από χώρες όπως η Γαλλία (Météo-France) και η Γερμανία (DWD) οι οποίες διατηρούν ισχυρούς εσωτερικούς λογαριασμούς, μέσω των οποίων καλύπτουν μεγάλο φάσμα της λειτουργίας τους. Στηρίζονται σε ανταποδοτικά έσοδα και συμμετοχές σε ευρωπαϊκά προγράμματα για να ενισχύσουν τις εθνικές τους Υπηρεσίες Η διατήρηση του Ειδικού Λογαριασμού Εσόδων της ΕΜΥ δεν αποτελεί πολυτέλεια αλλά αναγκαιότητα. Είναι το θεμέλιο πάνω στο οποίο μπορεί να στηριχτεί μια σύγχρονη, ανεξάρτητη και αποτελεσματική Μετεωρολογική Υπηρεσία.Η ενσωμάτωση των πόρων στον γενικό κρατικό μηχανισμό, χωρίς πρόνοια για διακριτή χρηματοδότηση και επιχειρησιακή αυτονομία, θα σημάνει υποβάθμιση των υπηρεσιών και της διεθνούς θέσης της ΕΜΥ. Γιαυτό τον λόγο προτείνεται η Νομοθετική κατοχύρωση της διατήρησης και ενίσχυσης του Ειδικού Λογαριασμού, η ενίσχυση της διαφάνειας στη χρήση των πόρων του, με ετήσιο απολογισμό. Η διεύρυνση των δυνατοτήτων αξιοποίησής του, π.χ. για καινοτομία και start-ups στον τομέα της μετεωρολογίας με διατήρηση της Ελλάδας στο ευρωπαϊκό και διεθνές μετεωρολογικό γίγνεσθαι, με πόρους που επιστρέφουν στην κοινωνία. Η μετεωρολογία είναι εθνικό κεφάλαιο και η ΕΜΥ, με την κατάλληλη υποστήριξη, μπορεί να γίνει κόμβος καινοτομίας, πρόγνωσης και προστασίας για το σύνολο της ελληνικής κοινωνίας και όχι μόνο.

ΡΑΔΙΟΒΟΛΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΝΕΜΟΜΕΤΡΑ : Δύο κρίκοι στην αλυσίδα προστασίας της εναέριας κυκλοφοριας -Ο ρόλος του Ειδικού Λογαριασμού της ΕΜΥ στη χρηματοδότηση κρίσιμων υποδομών

Η ασφάλεια της εναέριας κυκλοφορίας εξαρτάται, σε μεγάλο βαθμό, από τη διαθεσιμότητα και την ποιότητα μετεωρολογικών παρατηρήσεων σε πραγματικό χρόνο. Η Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία (ΕΜΥ), ως αρμόδιος φορέας στην Ελλάδα, διατηρεί ένα ευρύ δίκτυο επίγειων και ανώτερων παρατηρήσεων, παρέχοντας συνεχή υποστήριξη στην Πολιτική Αεροπορία, την Πολεμική Αεροπορία και τους διεθνείς εταίρους μέσω του Eurocontrol. Δύο κρίσιμα συστήματα αυτής της υποστήριξης είναι:οι ραδιοβολήσεις από σταθμούς ανώτερης ατμόσφαιρας και τα ανεμόμετρα στους μετεωρολογικούς σταθμούς των αεροδρομίων. Ωστόσο, η μειωμένη χρηματοδότηση των τελευταίων ετών έχει οδηγήσει στη συρρίκνωση των ραδιοβολήσεων και στην παλαίωση πολλών ανεμομέτρων, επηρεάζοντας αρνητικά την ποιότητα πρόγνωσης και την ασφάλεια πτήσεων. Σε αυτό το πλαίσιο, ο Ειδικός Λογαριασμός Εσόδων της ΕΜΥ, που τροφοδοτείται κυρίως από τον Eurocontrol, μπορεί και πρέπει να αποτελέσει το εργαλείο αποκατάστασης και αναβάθμισης αυτών των κρίσιμων υποδομών.

ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΡΑΔΙΟΒΟΛΗΣΕΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΙ ΤΗΝ  “ΑΚΟΗ ” ΤΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ. 

Για όσους δεν γνωρίζουν τι είναι οι ραδιοβολήσεις, να αναφέρουμε συνοπτικά ότι είναι οι μετεωρολογικές μετρήσεις που πραγματοποιούνται με μπαλόνια που μεταφέρουν ραδιοανιχνευτές (radiosondes) σε ύψη έως και 30 χιλιομέτρων. Κατά την άνοδό τους, οι ανιχνευτές μετρούν θερμοκρασία, υγρασία, πίεση και ταχύτητα/διεύθυνση ανέμου. Οι πληροφορίες αυτές είναι καθοριστικής σημασίας για τα αριθμητικά μοντέλα πρόγνωσης καιρού, την αεροναυτιλία (συμπεριλαμβανομένων των jet streams), την πρόβλεψη έντονων καιρικών φαινομένων,τις στρατιωτικές επιχειρήσεις και τις δασοπυροσβεστικές επιχειρήσεις.

Η ΕΜΥ διαθέτει τρεις σταθμούς ραδιοβολήσεων στην Αθήνα (Ελληνικό),Θεσσαλονίκη (Μίκρα), και στο Ηράκλειο της Κρήτης. Ιδανικά, θα πρέπει να εκτελούνται δύο ραδιοβολήσεις ανά σταθμό την ημέρα, στις 00 UTC και 12 UTC. Αυτό αντιστοιχεί σε 6 ραδιοβολήσεις ημερησίως. Ωστόσο, λόγω περιορισμένων πιστώσεων, εκτελούνται μόλις 3 ραδιοβολήσεις την ημέρα, συνήθως μία ανά σταθμό, μειώνοντας σημαντικά τη χωρική και χρονική ανάλυση των δεδομένων.

Ο ρόλος του Ειδικού Λογαριασμού στην επανεκκίνηση του προγράμματος είναι σημαντικός καθώς ο Λογαριασμός μπορεί να συμβάλει αποφασιστικά με την προμήθεια radiosondes και αερίων (He ή H₂).  Η κύρια λειτουργική δαπάνη των ραδιοβολήσεων είναι η αγορά των ραδιοανιχνευτών και των αερίων για τα μπαλόνια. Το κόστος ανά ραδιοβόληση κυμαίνεται από 200 έως 300 ευρώ, ανάλογα με τις τιμές και την τεχνολογία. Ο λογαριασμός μπορεί να χρηματοδοτήσει την αγορά 2000–2500 radiosondes ετησίως (περίπου 500–600 χιλιάδες ευρώ), καλύπτοντας πλήρως ένα διπλό ημερήσιο πρόγραμμα ραδιοβολήσεων. Παράλληλα μπορεί να επιτευχθεί αναβάθμιση του εξοπλισμού των σταθμών. Πολλοί σταθμοί χρησιμοποιούν εξοπλισμό παλαιάς τεχνολογίας (π.χ. Vaisala RS-92). Η μετάβαση σε ψηφιακά, GPS-enabled συστήματα (όπως τα RS-41) είναι αναγκαία για διαλειτουργικότητα και ακρίβεια. Η αναβάθμιση κάθε σταθμού μπορεί να κοστίσει 60.000–80.000 ευρώ, ποσό πλήρως διαχειρίσιμο από τον ειδικό λογαριασμό.Τέλος μποροεί να λυθεί η συντήρηση – τεχνική υποστήριξη με συντήρηση των σταθμών και την εκπαίδευση τεχνικών για ασφαλή διαχείριση των αερίων και εξοπλισμού, κάτι το οποίο μπορεί επίσης να ενταχθεί σε ετήσιο σχέδιο χρηματοδότησης.

ΤΑ ΑΝΕΜΟΜΕΤΡΑ ΣΤΑ ΑΕΡΟΔΡΟΜΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ “ΜΑΤΙΑ” ΤΩΝ ΠΙΛΟΤΩΝ ΣΤΟ ΕΔΑΦΟΣ 

Τα ανεμόμετρα παρέχουν τις πιο κρίσιμες παρατηρήσεις για την απογείωση και προσγείωση αεροσκαφών. Οι ενδείξεις τους καθορίζουν τη διεύθυνση χρήσης των διαδρόμων, την ταχύτητα και ένταση ριπών, τη χρήση ή όχι των crosswind limits, τις οδηγίες προς τους πιλότους μέσω ATIS/Metar, ενώ είναι σημαντικά για την έκδοση πιστοποιημένων αεροναυτικών παρατηρήσεων (METAR, SPECI).

Πολλά ανεμόμετρα στα περιφερειακά αεροδρόμια είναι ηλικίας άνω των 15–20 ετών, με αυξημένη πιθανότητα βλάβης και απόκλισης ενδείξεων. Ορισμένα είναι εκτός προδιαγραφών ICAO, δεν διαθέτουν συστήματα θέρμανσης για παγετό, και δεν υποστηρίζονται πλέον από τους κατασκευαστές τους. Ο Ειδικός Λογαριασμός μπορεί να αναλάβει την πλήρη ανανέωση του ανεμομετρικού εξοπλισμού των αεροδρομίων, μέσω ενός εθνικού σχεδίου 3ετούς διάρκειας

Κόστος και τεχνικές προδιαγραφές . Η αντικατάσταση ενός ανεμόμετρου (μαζί με καταγραφικό, σύστημα μετάδοσης, ιστό και προστασία από κεραυνούς) κοστίζει περίπου 15.000–25.000 ευρώ, ανάλογα με το είδος (ultrasonic ή mechanical) και τις απαιτήσεις κάθε αεροδρομίου. Με 50 περίπου αεροδρόμια υπό ευθύνη της ΕΜΥ ή της ΥΠΑ, το συνολικό κόστος κυμαίνεται στα 800.000–1.200.000 ευρώ. Ο προγραμματισμός μπορεί να γίνει σε 3 φάσεις . Το 1ο έτος μπορούμε να έχουμε αντικατάσταση εξοπλισμού σε διεθνή αεροδρόμια με υψηλό traffic (π.χ. Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Ηράκλειο).Το δεύτερο έτος να υπάρξει μέριμνα στα περιφερειακά αεροδρόμια με τουριστικό χαρακτήρα και στο 3ο έτος να προγραμματιστούν τα απομακρυσμένα και στρατιωτικά αεροδρόμια με πολιτική χρήση. Ο λογαριασμός μπορεί να υποστηρίξει την ανάπτυξη μιας κεντρικής πλατφόρμας παρακολούθησης της κατάστασης των ανεμομέτρων σε πραγματικό χρόνο, με ειδοποιήσεις βλάβης, διασφάλιση ποιότητας, και διασύνδεση με το AFTN. 

Τα στρατηγικά οφέλη από τη χρήση του Ειδικού Λογαριασμού εξασφαλίζουν αυτονομία και ταχύτητα , όπου αποφεύγονται χρονοβόρες κρατικές διαγωνιστικές διαδικασίες και επιταχύνεται η υλοποίηση. Υπάρχει ανταποδοτικότητα , καθώς τα έργα που θα γίνουν με τα χρήματα του Eurocontrol επιστρέφουν άμεσα στην αεροπλοΐα, από την οποία προέρχονται ενω υφίσταται συμμόρφωση με τον ICAO/EASA . Η Ελλάδα με αυτό τον τρόπο αποδεικνύει συμμόρφωση με τις διεθνείς απαιτήσεις, αυξάνοντας την αξιοπιστία της ΕΜΥ ως παρόχου αεροναυτικών πληροφοριών . Ενισχύεται τέλος η ασφάλεια, και μειώνονται οι κίνδυνοι από λανθασμένες μετρήσεις ενώ αναβαθμίζεται η εθνική υποδομή.

Ο Ειδικός Λογαριασμός Εσόδων της ΕΜΥ δεν είναι απλώς ένας χρηματοδοτικός μηχανισμός. Είναι ένα στρατηγικό εργαλείο αυτονομίας και τεχνολογικής επιβίωσης της Υπηρεσίας σε ένα συνεχώς μεταβαλλόμενο περιβάλλον. Η επαναφορά των πλήρων ραδιοβολήσεων και η αντικατάσταση των ανεμομέτρων δεν είναι προαιρετικές παρεμβάσεις — είναι ζωτικής σημασίας για την ασφάλεια των πτήσεων, την εθνική κυριαρχία στον εναέριο χώρο και την αξιοπιστία της χώρας διεθνώς. Άμκεσα προτείνεται η έγκριση ετήσιου κονδυλίου μέσω του Ειδικού Λογαριασμού για 2500 radiosondes και υποστήριξη 6 καθημερινών ραδιοβολήσεων με παράλληλη προμήθεια σύγχρονων ραδιοβολητών με GPS και πλήρη αναβάθμιση 3 σταθμών (που έχει ήδη ξεκινήσει , αλλά χρειάζεται συνέχεια του προγράμματος) Η δημιουργία 3ετούς σχεδίου αντικατάστασης ανεμομέτρων στα αεροδρόμια με παράλληλη ανάπτυξη ψηφιακής πλατφόρμας παρακολούθησης ανεμομετρικού εξοπλισμού, καθώς και η διατήρηση της ήδη καλής συνεργασίας με την ΥΠΑ, την ΥΠΑΑΠΕΔ και το ΥΠΕΘΑ για κοινή στρατηγική χρηματοδότησης έργων με αεροναυτικό χαρακτήρα.

Κλείνοντας δεν πρέπει να παραλείψουμε ότι τα τελευταία χρόνια, η Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία (ΕΜΥ) έχει ενταχθεί σε μεγάλα έργα χρηματοδότησης, όπως το Πρόγραμμα «ΑΙΓΙΣ», το οποίο ενισχύει την πολιτική προστασία και την πρόληψη κινδύνων από φυσικές καταστροφές. Μέσω αυτών των πόρων χρηματοδοτούνται συστήματα παρακολούθησης, αναβάθμιση τεχνολογικών υποδομών, ψηφιοποίηση δεδομένων και πλήθος καινοτόμων εφαρμογών για τον καιρό, το κλίμα και την πολιτική προστασία. Ωστόσο, κάθε ευρωπαϊκό ή εθνικό πρόγραμμα, όσο ευεργετικό κι αν είναι, έχει ημερομηνία λήξης. Το «ΑΙΓΙΣ» δεν αποτελεί εξαίρεση.

Όταν λοιπόν σταματήσει η ροή των κονδυλίων από το εν λόγω πρόγραμμα, το ερώτημα που τίθεται είναι ποια θα είναι η επόμενη ημέρα για την ΕΜΥ; Πώς θα διατηρηθούν οι επενδύσεις και η πρόοδος που σημειώθηκε; Η απάντηση μπορεί να δοθεί μέσα από ένα προϋπάρχον εργαλείο στα χέρια της ΕΜΥ: τον Ειδικό Λογαριασμό Εσόδων, που συγκεντρώνει έσοδα από υπηρεσίες που παρέχονται στην αεροναυτιλία, κυρίως μέσω του Eurocontrol. Αυτός ο λογαριασμός δεν είναι απλώς μια οικονομική δεξαμενή· είναι μια στρατηγική γέφυρα μεταξύ εξωτερικής χρηματοδότησης και βιώσιμης λειτουργίας. Ο Ειδικός Λογαριασμός μπορεί να λειτουργήσει ως μηχανισμός συνέχειας και αυτοχρηματοδότησης, με συντήρηση και επέκταση των υποδομών που δημιουργήθηκαν με το «ΑΙΓΙΣ», ώστε να μη χαθούν σημαντικές επενδύσεις, την κάλυψη των λειτουργικών αναγκών, όπως η προμήθεια αναλώσιμων, η τεχνική υποστήριξη, αλλά και η εκπαίδευση προσωπικού και τέλος η επένδυση σε νέες τεχνολογίες, με πιο ευέλικτες διαδικασίες από τις κρατικές, διασφαλίζοντας έτσι την τεχνολογική συνέπεια της Υπηρεσίας.

Το κρίσιμο, ωστόσο, είναι να υπάρξει προετοιμασία και πολιτική βούληση. Η ενεργοποίηση του Ειδικού Λογαριασμού ως μηχανισμού «γέφυρας» απαιτεί κατάλληλο σχεδιασμό ετήσιων προϋπολογισμών, διαφάνεια και στοχευμένη διαχείριση, συνεργασία με συναρμόδιους φορείς (ΥΠΑ, ΥΠΕΘΑ, Πολιτική Προστασία) και  κυρίως: αναγνώριση του στρατηγικού ρόλου της ΕΜΥ ως εθνικής και διεθνούς δομής υποστήριξης της ασφάλειας και της πρόγνωσης. Εν κατακλείδι, η λήξη του «ΑΙΓΙΣ» δεν πρέπει να σημαίνει και λήξη της εξέλιξης. Ο Ειδικός Λογαριασμός είναι το κατάλληλο εργαλείο για να συνεχιστεί ο εκσυγχρονισμός, η διατήρηση και η επέκταση των υπηρεσιών της ΕΜΥ, στηριγμένος πλέον σε ίδιους πόρους που προέρχονται από τη δραστηριότητά της και όχι σε πρόσκαιρες ενέσεις χρηματοδότησης. Με αυτό τον τρόπο, η Υπηρεσία θα παραμείνει σε τροχιά αξιοπιστίας, βιωσιμότητας και καινοτομίας.

Θεόδωρος Ν. Κολυδάς

Πρώην Διευθυντής Εθνικού Μετεωρολογικού Κέντρου -ΕΜΥ
Δντής τομέα Υδρομετεωρολογίας & Φυσικών Καταστροφών Αssist Laboratory -ΔΠΘ