Η πρώτη εβδομάδα του Ιουνίου 2026 παρουσίασε αξιόλογη κεραυνική δραστηριότητα σε μεγάλο τμήμα της Βαλκανικής Χερσονήσου. Η εκδήλωση καταιγίδων συνδέθηκε με την παρουσία ατμοσφαιρικής αστάθειας, την ημερήσια θέρμανση και την επίδραση της ανώτερης κυκλοφορίας. Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η καταγραφή και η χωρική και χρονική ανάλυση των lightning flashes που ανιχνεύθηκαν από το Lightning Imager του Meteosat Third Generation κατά το διάστημα 1–7 Ιουνίου 2026.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται: στη σύγκριση της δραστηριότητας μεταξύ Ελλάδας και υπόλοιπων Βαλκανίων, στην ημερήσια μεταβολή, στον ωριαίο κύκλο, στις περιοχές μέγιστης συγκέντρωσης και στη σχέση της δραστηριότητας με την κυκλοφορία στα 500 hPa
Συνολική δραστηριότητα
Κατά την περίοδο 1–7 Ιουνίου 2026 καταγράφηκαν περίπου 324.000 lightning flashes στην ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων. Από αυτά, περίπου 84.000 εντοπίστηκαν μέσα στο γεωγραφικό πλαίσιο που χρησιμοποιήθηκε για την Ελλάδα, ποσοστό περίπου 26% του συνολικού αριθμού. Το υπόλοιπο 74% καταγράφηκε στις υπόλοιπες περιοχές της Βαλκανικής.
Ημερήσια εξέλιξη
Η μεγαλύτερη συνολική δραστηριότητα καταγράφηκε στις 3 Ιουνίου, με περίπου 70.700 flashes. Ακολούθησαν: η 2η Ιουνίου, με περίπου 60.600 flashes, η 4η Ιουνίου, με περίπου 46.600 flashes, η 7η Ιουνίου, με περίπου 44.200 flashes, η 6η Ιουνίου, με περίπου 42.600 flashes, η 1η Ιουνίου, με περίπου 39.800 flashes, και η 5η Ιουνίου, με περίπου 19.200 flashes. Η Ελλάδα παρουσίασε ιδιαίτερα αυξημένη συμμετοχή στις 2, 4 και 5 Ιουνίου.
Ωριαίος κύκλος
Η κεραυνική δραστηριότητα παρουσίασε σαφή ημερήσια διακύμανση. Οι χαμηλότερες τιμές εμφανίστηκαν κατά τις πρωινές ώρες, ενώ από το μεσημέρι και μετά παρατηρήθηκε ταχεία αύξηση. Το μέγιστο καταγράφηκε περίπου στις 16:00 τοπική ώρα Ελλάδας. Η δραστηριότητα παρέμεινε υψηλή και κατά τις απογευματινές ώρες, πριν υποχωρήσει σταδιακά μετά τις 20:00–21:00. Ο κύκλος αυτός είναι συμβατός με καταιγίδες που ενισχύονται από: την ημερήσια θέρμανση, την ανάπτυξη αστάθειας, την ορογραφική ανύψωση, και τις τοπικές συγκλίσεις ανέμου.
Χωρική κατανομή
Οι μεγαλύτερες συγκεντρώσεις flashes εμφανίστηκαν: στη Βουλγαρία και τη Ρουμανία, στη βόρεια και κεντρική Ελλάδα, στην Αλβανία και τη Βόρεια Μακεδονία, κατά μήκος ορεινών ζωνών, και σε τμήματα της δυτικής Τουρκίας.
Please accept YouTube cookies to play this video. By accepting you will be accessing content from YouTube, a service provided by an external third party.
If you accept this notice, your choice will be saved and the page will refresh.
Η χωρική εικόνα δείχνει ότι μεγάλο μέρος της δραστηριότητας συνδέθηκε με την ηπειρωτική Βαλκανική και όχι με τις θαλάσσιες περιοχές. Για την πλήρη ερμηνεία του επεισοδίου οι απαντήσεις βρίσκονται στα γεωδυναμικά ύψη και τη θερμοκρασία στα 500 hPa, • το CAPE, τον ημερήσιο υετό, τους ανέμους επιφανείας και την παρουσία ζωνών σύγκλισης. Η παρουσία χαμηλότερων θερμοκρασιών στην ανώτερη τροπόσφαιρα, σε συνδυασμό με ισχυρή επιφανειακή θέρμανση, μπορεί να ενίσχυσε την κατακόρυφη αστάθεια. Παράλληλα, η ορογραφία των Βαλκανίων συνέβαλε στην έναρξη και ενίσχυση της καταιγιδογένεσης.
Τι να προσέξουμε τις επόμενες ημέρες
Please accept YouTube cookies to play this video. By accepting you will be accessing content from YouTube, a service provided by an external third party.
If you accept this notice, your choice will be saved and the page will refresh.
Τα βασικά σημεία του βίντεο δείχνουν ότι η αστάθεια δεν θα είναι ομοιόμορφα κατανεμημένη στη χώρα, αλλά θα εντοπίζεται κυρίως στα ηπειρωτικά και ιδιαίτερα στις βόρειες περιοχές. Τη Δευτέρα και την Τρίτη τα φαινόμενα εμφανίζονται γενικά περιορισμένα και τοπικά, με λίγες διάσπαρτες βροχές κυρίως σε ορεινά τμήματα της ηπειρωτικής χώρας και μεμονωμένες εστίες προς τα ανατολικά και νοτιοανατολικά. Την Τετάρτη και περισσότερο την Πέμπτη η εικόνα της αστάθειας γίνεται πιο οργανωμένη στη βόρεια Ελλάδα. Οι περισσότερες βροχές φαίνεται να αφορούν τμήματα της Μακεδονίας, της Θράκης και πιθανώς της Θεσσαλίας, κυρίως κατά τις θερμές ώρες της ημέρας. Τοπικά δεν αποκλείονται καταιγίδες, χωρίς όμως να διακρίνεται ακόμη γενικευμένη κακοκαιρία.
Η πιο αξιόλογη ημέρα φαίνεται να είναι η Παρασκευή. Το μοντέλο παρουσιάζει σαφή ενίσχυση του υετού στη βόρεια και κεντρική ηπειρωτική χώρα, με μεγαλύτερη συγκέντρωση φαινομένων σε Μακεδονία, Θράκη, Θεσσαλία και γειτονικές ορεινές περιοχές. Εκεί αυξάνεται και η πιθανότητα για πιο έντονες καταιγίδες, τοπικά ισχυρές βροχές και μεγαλύτερα ύψη υετού σε μικρό χρονικό διάστημα.
Συνολικά, το κύριο χαρακτηριστικό των επόμενων ημερών είναι η απογευματινή αστάθεια στα ηπειρωτικά, με σαφή ενίσχυση προς το τέλος της περιόδου.
Ωστόσο, ενώ η δημόσια συζήτηση επικεντρώνεται σχεδόν αποκλειστικά στη θερμοκρασία, συχνά υποβαθμίζεται ο πραγματικός κίνδυνος από την κεραυνική δραστηριότητα. Οι καταιγίδες απαιτούν σοβαρή προσοχή: αποφεύγουμε ανοιχτούς χώρους, μεμονωμένα δέντρα, κορυφές, παραλίες, θάλασσα και μεταλλικά αντικείμενα. Μόλις ακουστεί βροντή, αναζητούμε ασφαλές κλειστό κτίριο ή όχημα και παραμένουμε εκεί μέχρι να περάσει ο κίνδυνος .
Πηγές:: Χρησιμοποιήθηκαν δεδομένα Lightning Flashes Level 2 του MTG Lightning Imager από την EUMETSAT.
Θεόδωρος Ν. Κολυδάς
Διευθυντής Τομέα Υδρομετεωρολογίας και Φυσικών Καταστροφών εργαστηρίου Assist Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης – Mετεωρολόγος Star Channel – Πρώην Υποδιοικητής ΕΜΥ και Διευθυντής Εθνικού Μετεωρολογικού Κέντρου – Μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής της Έδρας UNESCO Con-E-Ect
© Το κείμενο διατίθεται με άδεια CC BY-ND 4.0. Επιτρέπεται η αναπαραγωγή με αναφορά στην πηγή και χωρίς τροποποίηση του περιεχομένου.