Ο Μάιος στην Ελλάδα δεν είναι πάντοτε ο μήνας της σταθερής άνοιξης που συχνά έχουμε στο μυαλό μας. Μπορεί να χαρίζει ηλιόλουστες ημέρες και σχεδόν καλοκαιρινές θερμοκρασίες, αλλά δεν λείπουν και οι φορές που θυμίζει πως η ατμόσφαιρα έχει ακόμη τους δικούς της λογαριασμούς ανοιχτούς με τον χειμώνα. Ψυχρές εισβολές, δυνατοί βοριάδες, απότομες πτώσεις της θερμοκρασίας, ακόμη και χιονοπτώσεις στα ορεινά ή και ημιορεινά, έχουν αφήσει το αποτύπωμά τους σε αρκετές χρονιές. Αυτές είναι οι γνώριμες «παραξενιές» του ελληνικού Μαΐου· φαινόμενα που μπορεί να ξαφνιάζουν, αλλά αποτελούν κομμάτι της μετεωρολογικής ιστορίας του τόπου μας. Η Ελλάδα έχει ζήσει και ζεστές και ψυχρές Πρωτομαγιές, αλλά τα πιο καθαρά τεκμηριωμένα παραδείγματα είναι δύο: η 1η Μαΐου 2021, με θερμοκρασίες έως 37,3°C στην Κρήτη, και η αρχή Μαΐου 1970, όπου αμέσως μετά την Πρωτομαγιά η μέγιστη θερμοκρασία έπεσε σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα για την εποχή, με περίπου 14°C στην Αθήνα και 11–12°C στη Θεσσαλονίκη στις 3 Μαΐου.
Aνάλογα κρύο στις αρχές Μαίου βίωσε και η δική μας γενιά Μετεωρολόγων το 1989 και 1995 με χιονοπτώσεις στα ορεινά της Φλώρινας 7 και 5 Μαΐου αντίστοιχα , όπου χιόνι τότε έπεσε και για λίγο στη πόλη χωρίς όμως χιονόστρωση. Εκείνες τις ημέρες είχαμε αναφορά για χιονόστρωση στον Χορτιάτη Θεσσαλονίκης πάνω από τα 900 μέτρα. Η περίπτωση της Φλώρινας στις 7 Μαΐου 1989 φαίνεται να έχει βάση ως ιστορική αναφορά όψιμης χιονόπτωσης, αλλά χρειάζεται τελική επιβεβαίωση από πρωτογενή στοιχεία ΕΜΥ ή SYNOP. Αντίθετα, η 5η Μαΐου 1995 δεν διασταυρώνεται με ασφάλεια ως χιονόπτωση στη Φλώρινα· οι διαθέσιμες αναφορές παραπέμπουν περισσότερο σε επεισόδιο της βόρειας Ελλάδας, με πιο καθαρή μνεία για Χορτιάτη στις 4 Μαΐου 1995. Ανάλογες περιπτώσεις μνημονευει και ο κ. Καντερές στην ιστοσελίδα του στο FB που αναφέρει ότι την Πρωτομαγιά του 1986 και 1987 στην Αθήνα είχαμε μέγιστη θερμοκρασία τους 16 βαθμούς , την Πρωτομαγιά του 2006 στην Αθήνα 17 και στις 2 και 3 Μαίου 2016 στην Αθήνα οι μέγιστες θερμοκρασίες ήταν αντίστοιχα 14 και 13 βαθμοί με βροχές.
Παρατηρώντας τις 20 χαμηλότερες ελάχιστες θερμοκρασίες της σημερινής ημέρας, διαπιστώνουμε ότι αρνητικές τιμές σημειώθηκαν σε όλα τα κεντρικά και κυρίως στα βόρεια ορεινά τμήματα της χώρας, ενώ μονοψήφιες θερμοκρασίες καταγράφηκαν ακόμη και στην Κρήτη.
Σήμερα, οι χαμηλότερες μέγιστες θερμοκρασίες στη Θεσσαλονίκη προσέγγισαν τα επίπεδα εκείνης της εξαιρετικά ψυχρής περιόδου του 1970, ενώ στην Αθήνα οι τιμές ήταν σαφώς υψηλότερες, όπως αποτυπώνεται στον αντίστοιχο χάρτη. Αν τώρα το ζητούμενο είναι τα χιόνια, τότε η σημερινή χιονόπτωση στον Όλυμπο μόνο παράξενη δεν μπορεί να θεωρηθεί, όπως αναφέραμε και προηγουμένως για τις χαρακτηριστικές περιπτώσεις του 1989 και 1995. Τα φετινά πλάνα από τα χιονοδρομικά θα μας εντυπωσιάσουν και πολύ περισσότρερο από περιοχές όπως το Νυμφαίο της Φλώρινας.
Please accept YouTube cookies to play this video. By accepting you will be accessing content from YouTube, a service provided by an external third party.
If you accept this notice, your choice will be saved and the page will refresh.
Από την Κυριακή ο καιρός θα παραμείνει άστατος κυρίως στα ανατολικά ηπειρωτικά και το Αιγαίο, με τοπικές βροχές, λίγες καταιγίδες και χιονοπτώσεις στα ορεινά της κεντρικής χώρας, ενώ οι βοριάδες στο Αιγαίο θα φτάνουν τα 7 με 8 μποφόρ. Από τη Δευτέρα όμως αρχίζει σταδιακή βελτίωση, με τα φαινόμενα να περιορίζονται σε Κυκλάδες, Κρήτη και Δωδεκάνησα και τη θερμοκρασία να ανεβαίνει. Τρίτη και Τετάρτη ο καιρός γίνεται γενικά πιο ανοιξιάτικος, με περαιτέρω άνοδο της θερμοκρασίας. Άλλωστε, η φύση και ο καιρός κρύβουν πάντα μικρές και μεγάλες παραξενιές, που κάθε γενιά τις ζει με τον δικό της τρόπο.
Θεόδωρος Ν. Κολυδάς
Διευθυντής Τομέα Υδρομετεωρολογίας και Φυσικών Καταστροφών εργαστηρίου Assist Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης – Mετεωρολόγος Star Channel – Πρώην Διευθυντής Εθνικού Μετεωρολογικού Κέντρου ΕΜΥ – Μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής της Έδρας UNESCO Con-E-Ect
Η κλιματική αλλαγή κάποιες φορές οπισθοχωρεί και φέρνει τέτοια φαινόμενα τον Μάη. Όμως μη καθησυχάζεστε όσοι “ανεβήκατε” να απολαύσετε το μαγιάτικο χιόνι στα ορεινά. Η κλιματική αλλαγή θα σας κάνει ντα.
Εξαιρετικά κατατοπιστικό το άρθρο σας, κ. Κολυδά!
Ευχαριστώ πολύ . Καλό μήνα και καλή εβδομάδα.
Κ. Κολυδά καλησπέρα. Η τελευταία παράγραφοας στο αρθρο σας μάλλον αντιπροσωπεύει την πραγματικότητα. ” η φύση κρύβει μικρές κ μεγάλες εκπλήξεις που η κάθε γενιά τις ζει με το δικό της τρόπο”.Είμαι 70 ετών κ κατάγομαι από μικρό χωριό της Κορινθίας. Υψόμετρο 300μ. 10 χιλιόμετρα απο Κορινθιακό κ 10 χιλ.απο Σαρωνικό. Ο πατέρας μου που γεννήθηκε το 1925 μου ειχε πει πως ενα Πάσχα , λίγο πριν η λιγο μετα το 1940 είχε κανει ένα φοβερό παγετό. Μάλιστα είχε καταστρέψει είχε “κάψει” τα βλαστάρια απο τα αμπέλια που ηταν ήδη 15 με 20 εκατοατά. Υποθέτω πως θα ήταν αργά το Πάσχα τέλος Απριλίου προς Αρχάς Μαίου γιατί τότε εχουν μεγαλώσει τόσο τα βλασταρια. Εκείνο το καλοκαίρι δεν είχαν σταφύλια. Βέβαια σαν φυτά ξανααμόλησαν. Αλλά τα καρποφόρα είχαν καταστραφεί. Αλλά κ γενικότερα η φύση όταν κ εγώ ήμουν παιδί , τέλος 1950 αρχας 1960 ήταν πολύ διαφορετική. Στο χωριό μπορεί να εβρεχε για μια εβδομάδα συνεχώς. Βροχή βοριά μέτριας εντασης ποτιστική. Λάσπη -λάσπη -λάσπη! Τουλάχιστον 3 φορές το χρόνο χιόνι 20 πόντους. Κρύσταλλα στα κεραμύδια! Όταν δε μετά από τόσο νερό γυρνούσε σε νοτιά που όπως μου έλεγε η γιαγιά μου είναι ο πιο δυνατός αέρας ξερίζωνε τεράστιες ελιές. Γιαυτό τα υπόγεια νερά ησαν στα 4 μέτρα κ στη ρεματιά του χωριού το νερό έτρεχε όλο το καλοκαίρι. Να πω επίσης πως ο παππούς μου γεννημένος το 1897 μου είχε πει πως κάθε 15 με 20 χρόνια φέρνει μια πολυ δυνατη βροχη που φουσκωνε τρομερά το ρέμα του χωριού. Αυτό είναι τσεκαρισμένο κ συμβαίνει μέχρι σήμερα Αλλά το χωριό δεν κινδυνευε ποτέ. Οι παλαότεροι ήξεραν που έχτιζαν. ΨΗΛΑ σε ασφάλεια. Νομίζω έχει αξία να γυρνάμε στο παρελθόν. Μαθαίνουμε για το μέλλον. Αλλωστε ήσαν ελάχιστες οι παρεμβάσεις στη φύση. Τι παρέμβαση να κάνεις με μισ τσάπα. Σήμερα με τα χωματουργικά μηχανήματα κατεβάζεις βουνό κάτω. Θεωρώ λοιπόν πως αν αυτά τα χρόνια επανέλθουν, που θα ε επανέλθουν αργά η γρήγορα θα μιλάμε για βιβλικέςκαταστροφές! Είμαι πολύ συγκρατημένος για τα περί κλιματικης αλλαγής!!! Ευχαριστώ πολύ
Καλό μήνα, κ. Κολυδά.