Οι πλημμύρες στην Ισπανία και το Rex Blocking

Listen to this

Εχουμε πολλές αναφέρει ότι στη μετεωρολογία οι Εμποδισμοί “Ρεξ” (Rex Blocks) αποτελούνται από ένα βαρομετρικό υψηλό (αντικυκλώνα) ευρισκόμενο στα βόρεια ενός βαρομετρικού χαμηλού. Πολύ συχνά, τόσο το υψηλό όσο και το χαμηλό είναι κλειστά, με την έννοια ότι οι ισοβαρείς που ορίζουν το σύστημα χαμηλού-υψηλού συγκλείουν για να σχηματίσουν έναν κύκλο. Οι Εμποδισμοί “Ρεξ” έχουν πάρει το όνομα τους από τον μετεωρολόγο Ντάνιελ Ρεξ που πρώτος τους προσδιόρισε στη δεκαετία του 50 .

Τα πιο εντυπωσιακά Rex Blocks – όπως το παραπάνω – έχουν μια ισχυρή χαμηλή πίεση δίπλα σε μια ισχυρή υψηλή . Η υψηλή πίεση βρίσκεται σε γενικά βόρεια κατεύθυνση από τη χαμηλή πίεση. Το χαμηλό που σχετίζεται με το Rex Block δεν είναι πάντοτε αποκομμένο από τη ροή του ανώτερου επιπέδου, αλλά έχει μικρή κίνηση μεταξύ ανατολής-δύσης. Αυτή την κίνηση ακολούθησε και η κακοκαιρία στην Ισπανία όπως παρατηρούμε στο βίντεο που ακολουθεί τις τελευταίες 48 ώρες. Η εμμονή των βροχοπτώσεων αλλά και η ραγδαιότητα των φαινομένων με την βοήθεια της λεζάντας στο άνω αριστερό άκρο του βίιντεο μας αποκαλύπτουν με σαφήνεια ανα15λεπτο την εξέλιξη του φαινομένου.

Το φαινόμενο αυτό δημιουργείται όταν η ελεύθερη ροή των δυτικογενών ανέμων στους ωκεανούς , σταματάει / μπλοκάρεται από ένα ισχυρό πεδίο υψηλών πιέσεων στα βόρεια γεωγραφικά πλάτη, όπου στο εσωτερικό του μπορεί να παρεισφρήσει και να διατηρήσει για μερικές ημέρες ή και λίγες εβδομάδες μια αποκομμένη ύφεση / αποκομμένη ψυχρή μάζα.

Οι συνήθεις περιοχές της εμφάνισης αυτής της διάταξης του “Εμποδιστή Ρεξ” βρίσκονται κυρίως στη βορειοδυτική ή βόρεια Ευρώπη , και στις δυτικές – νοτιοδυτικές πολιτείες των Η.Π.Α , χωρίς μάλιστα να αποκλείεται και η εμφάνιση της διάταξης αυτής και σε άλλες περιοχές του πλανήτη. Στο θεωρητικό κομμάτι αυτής της διάταξης , θα λέγαμε πως μοιάζει αρκετά σαν τη διάταξη της Μεσημβρινής κυκλοφορίας , το λεγόμενο “Ωμέγα μπλοκ” , με την διαφορά ότι η διάταξη “Ρεξ” μπορεί να ανατροφοδοτεί μία ύφεση μέσης ή μεγάλης έκτασης σχεδόν στάσιμη πάνω από μια περιοχή , γύρω από τα πεδία υψηλών πιέσεων και να δίνει παρατεταμένα φαινόμενα. Αυτό συνέβη και στην περίπτωσή της Ισπανίας.

TA ΥΨΗ ΒΡΟΧΗΣ 48 ΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΙΣΠΑΝΙΑ
Όταν η καταστροφή έρχεται και με 200+ mm βροχής με τα μεγαλυτερα ύψη βροχής σε ορεινές κυρίως περιοχές.
Madridejos (690 m) 226.0 mm
Utiel (761 m) 224.2 mm
Caravaca de la Cruz (643 m) 158.2 mm
Vilafranca (130 m) 142.0 mm
Castellfort (220 m)… pic.twitter.com/wHcoXLEJZV

— Theodoros Kolydas (@KolydasT) October 30, 2024

H δορυφορική απεικόνιση του υετού 72h όπου φτάνει τα 400 mm βροχής στα βορειοδυτικά της  Valencia

ΘΛΙΒΕΡΕΣ ΣΥΓΚΡΙΣΕΙΣ…
Βαλένθια , όπως λέμε Μάνδρα
(399.8mm -392.1mm) 72h Precipitation.@EMY_HNMS @CivPro_GR @Starchannelnew1 @Vkikilias @pyrosvestiki pic.twitter.com/qn3WlsH8Gl

— Theodoros Kolydas (@KolydasT) October 30, 2024

Το συγκεκριμένο έντονο καιρικό γεγονός θα πρέπει να μας κινητοποιήσει , καθώς ανάλογες καιρικές συνθήκες είναι πολύ συχνές στην περιοχή μας . Και δεν αναφέρομαι μόνο στην έγκαιρη προειδοποίηση, αλλά κυρίως  στην ανθεκτικότητα των υποδομών μας . 

Θυμίζουμε ότι στην περίπτωση της κακοκαιρίας Daniel οι κλιματικές συνθήκες και πιο συγκεκριμένα η επικράτηση του φαινομένου «μπλοκ Ωμέγα» ήταν υπαίτια για την τόσο μεγάλη διάρκεια της κακοκαιρίας. Το φαινόμενο αυτό προκάλεσε την παραμονή της ύφεσης στην περιοχή μας για παρατεταμένο χρονικό διάστημα και μέσω της συνεχούς άντλησης υγρού αέρα από τη Μεσόγειο Θάλασσα, του επέτρεψε να ενταθεί όχι μόνο σε διάρκεια αλλά και σε ποσότητα. Ο Ωμέγα εμποδισμός τότε εντοπίστηκε κυρίως στην περιοχή της Κεντρικής και Βόρειας Ευρώπης. Παράλληλα δημιούργησε ένα στάσιμο πεδίο χαμηλών πιέσεων στο Ιόνιο με αποτέλεσμα τη ροή για αρκετές ημέρες στη σειρά, θερμών και υγρών αερίων μαζών από τα βορειοανατολικά προς την Ελλάδα (και ειδικότερα προς τη Θεσσαλία) και ως συνέπεια τα ιδιαίτερα μεγάλα ύψη βροχόπτωσης που σημειώθηκαν και τα πλημμυρικά φαινόμενα που προέκυψαν.

Με απλά λόγια πέρσι  διαπιστώσαμε από τα μετεωρολογικά μοντέλα πως πριν ξεσπάσει η κακοκαιρία υπήρχε χαμηλή ατμοσφαιρική πίεση στην Ισπανία, υψηλή ατμοσφαιρική πίεση στη Γαλλία και Σκανδιναυικές χώρες και χαμηλή πίεση στην Ελλάδα δημιουργώντας ένα ελληνικό γράμμα «Ωμέγα»

Once again Europe has found itself a victim of severe blocking, resulting in 13” of rain in just 4 hours near #Valencia #Spain, with devastating flooding!
Below you can see the storm cut off from steering stuck in between blocking in all directions. #Flood https://t.co/RXkCfuEkyM pic.twitter.com/gmyJdGNibf

— Jeff Berardelli (@WeatherProf) October 30, 2024

Οι εμποδισμοί είτε τύπου Ωμέγα ή τύπου Rex χρήζουν ιδιαίτερης προσοχής , όπως επίσης και τα βαρομετρικά χαμηλά τα οποία δημιουργούνται στη Κεντρική Μεσόγειο και κινούνται προς την περιοχή μας. Κλείνουμε με την επισήμανση ότι αρκούν πάνω από 100mm βροχής σε μια περιοχή για να δημιουργηθούν πλημμυρικά φαινόμενα , όπως συνέβη τον Οκτώβρη του 1994 που ο Ποδονίφτης ήταν μπαζωμένος .

ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΜΕ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΠΛΗΜΜΥΡΕΣ ΣΤΗΝ ΙΣΠΑΝΙΑ & VALENCIA

ΔΥΟ ΑΠΟ ΤΙΣ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΕΣ ΠΛΗΜΜΥΡΕΣ ΣΤΗΝ ΙΣΠΑΝΙΑ

1962 Πλημμύρες του Vallés

Μετά από μια μακρά περίοδο ξηρασίας, στις 25 Σεπτεμβρίου 1962, σημειώθηκε βροχόπτωση 212 λίτρων ανά κυβικό μέτρο σε χρονικό διάστημα μικρότερο των τριών ωρών. Αυτή η πλημμύρα προκάλεσε το θάνατο τουλάχιστον 800 ανθρώπων. Αυτό αύξησε γρήγορα τη ροή των τελικών τμημάτων των ποταμών Llobregat και Besòs και των παραποτάμων τους. Η βροχή επηρέασε κυρίως την κομάρκα του Vallès Occidental, αλλά ήταν επίσης έντονη σε Vallès Oriental, Baix Llobregat και Maresme.  

Η πλημμύρα της Βαλένθια του 1957 Ήταν μια φυσική καταστροφή που συνέβη στις 14 Οκτωβρίου 1957 στη Βαλένθια της Ισπανίας. Η πλημμύρα προκάλεσε σημαντικές υλικές ζημιές και προκάλεσε τον θάνατο τουλάχιστον 81 ανθρώπων.

Ως απάντηση στην τραγωδία, η ισπανική κυβέρνηση επινόησε και θέσπισε το Plan Sur, το οποίο άλλαξε τη διαδρομή του κύριου ποταμού της πόλης, του Turia.

ΑΛΛΕΣ  ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΠΛΗΜΜΥΡΕΣ ΣΤΗ ΒΑΛΕΝΘΙΑ

1.  Μία από τις πρώτες καταγεγραμμένες πλημμύρες σημειώθηκε τον Οκτώβριο του 1321, ακολουθούμενη από άλλες το 1340 και το 1358, οι τελευταίες, μετά από ξηρασία, κατέστρεψαν όλες τις γέφυρες της πόλης και σκότωσαν 400 ανθρώπους.
2.  Ο κατακλυσμός του 1476 αποδόθηκε στην οργή του Θεού και κατηγορήθηκε για τις αμαρτίες των ανθρώπων από πολλούς επίδοξους προφήτες της εποχής, και ακολούθησε άλλος το 1487.
3.  Η πλημμύρα της 27ης Σεπτεμβρίου 1517 ήταν ιδιαίτερα βίαιη, συνοδευόμενη από χαλάζι, κεραυνούς και βρυχηθμό σαν λιονταριού, προκαλώντας εκατοντάδες θανάτους, επιθέσεις τρέλας και καταστροφή όλων των μύλων της πόλης. Πολλοί ιερείς και μοναχοί έκαναν μια μόνιμη δημόσια προσευχή καλώντας τα νερά να υποχωρήσουν. Εκείνη τη χρονιά καταγράφηκαν επίσης πολλοί σεισμοί.
4.  Ο 16ος αιώνας είδε διάφορες πλημμύρες το 1540, 46, 55, 57, 77, 81 και 89.
5.  Το 1964 η κυβέρνηση ξεκίνησε την κατασκευή ενός καναλιού εκτροπής μήκους 12 χιλιομέτρων και πλάτους 175 μέτρων, γνωστού ως «νέα κοίτη του ποταμού» με δυνατότητα απόρριψης 5.000 κυβικών μέτρων νερού ανά δευτερόλεπτο. Η απόρριψη κατά την πλημμύρα του 57 υπολογίστηκε σε 3.800 κυβικά μέτρα νερού ανά δευτερόλεπτο. Η παλιά κοίτη του ποταμού έγινε το πάρκο Turia όπου βρίσκεται τώρα η Πόλη των Τεχνών και των Επιστημών. Το μνημείο, σχεδιασμένο από τον γλύπτη της Βαλένθια Ramón de Soto Arándiga, ανεγέρθηκε 25 χρόνια μετά την πλημμύρα το 1982 στην Avenida Aragon, που ονομάζεται έτσι επειδή εκεί ξεκινούσε η γραμμή του τρένου προς την Αραγονία.