TOP STORIES Αρθρογραφια Κοινωνία Προγνώσεις

“Μετεωρολογικές βόμβες” του χθες και του σήμερα – Πως ξεκίνησε η σύγχρονη Μετεωρολογία

Η 14η Νοεμβρίου 1854 είναι σημαντική ημέρα για τη μετεωρολογία γιατί σηματοδοτεί την έναρξη της σύγχρονης μετεωρολογικής παρατήρησης και τη δημιουργία Μετεωρολογικών Υπηρεσιών . Αφορμή γι αυτό έδωσε μια μεγάλη κακοκαιρία από μια “Μετεωρολογική Βόμβα”  στη Μαύρη Θάλασσα που συνέβη στις 14 Νοeμβρίου του 1854 στη διάρκεια του Κριμαϊκού Πολέμου

H ανάλυση του χάρτη επιφανείας στις 14 Νοεμβρίου 1854- Γαλλική Μετεωρολογική Υπηρεσία 

Η Μεγάλη Θύελλα του 1854  προκάλεσε σοβαρές ζημιές και μεγάλη αναστάτωση στις ένοπλες δυνάμεις – ιδίως τις ναυτικές δυνάμεις – στην περιοχή που συμμετείχαν στον Κριμαϊκό πόλεμο. , Η “μετεωρολογική βόμβα”   είχε σαν αποτέλεσμα τη βύθιση 40 πλοίων του αγγλο-γαλλικού στόλου στην περιοχή της Σεβαστούπολης. Παρά τα διδάγματα της Μάχης του Βατερλώ το 1815,  μόνο τα διδάγματα της μεγάλης καταστροφής του Αγγλογαλλικού στόλου  στη Μαύρη Θάλασσα το 1854 από τη μη πρόβλεψη των καιρικών συνθηκών, μπόρεσαν να φέρουν μεγάλες αλλαγές στην αντιμετώπιση των καιρικών φαινομένων , ώστε τα επιτελεία να ενδιαφερθούν σοβαρά για την πρόγνωση του καιρού. Την ώρα της καταιγίδας, ο βρετανικός και ο συμμαχικός στόλος ανεφοδιασμού βρισκόταν στη Μαύρη Θάλασσα με όλα τα εφόδια για τη χειμερινή εκστρατεία. Μαρτυρίες αυτοπτών  μαρτύρων καταγράφουν την ισοπέδωση σκηνών και το ξερίζωμα των δέντρων, ενώ τουλάχιστον 37 πλοία υπέστησαν σοβαρές ζημιές είτε ναυάγησαν. Οι περισσότερες από τις χειμερινές προμήθειες χάθηκαν, συμπεριλαμβανομένων τροφίμων, καυσίμων και χειμερινών στολών. Ως αποτέλεσμα, πολλοί άνδρες πέθαναν από υποθερμία και ασθένειες.  Ανακαλύφθηκε  ότι η καταιγίδα είχε εντοπιστεί σε ολόκληρη την Ευρώπη πριν από την άφιξή της στα ανοιχτά της Κριμαίας, αλλά δεν εστάλη προειδοποίηση. Ως αποτέλεσμα αυτού του τελευταίου περιστατικού, πολλές χώρες εγκαινίασαν γρήγορα ανεξάρτητες μετεωρολογικές υπηρεσίες.

Στη Γαλλία, ο Urbain Le Verrier, διευθυντής του Observatoire de Paris, έλαβε εντολή να δημιουργήσει ένα σύστημα προειδοποίησης καταιγίδας. Αυτό αργότερα εξελίχθηκε στη  Μετεωρολογική Υπηρεσία της Γαλλίας που ακολούθησαν και άλλες χώρες . Με διαφορά μόλις 3 ετών ιδρύθηκε και στην Ελλάδα στο Εθνικό Αστεροσκοπείο τμήμα για την παρακολούθηση του καιρού  αν και αστρονομικές παρατηρήσεις εκτελούσε ήδη από τον Δεκέμβριο του 1845 όταν επισήμως παρελήφθη από το Δημόσιο. 

Πίνακας του Ιβάν Αϊβαζόφσκι,-  Θύελλα στη Μαύρη Θάλασσα, 1854 

26 Νοεμβρίου 2023- ΜΙΑ ΝΕΑ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΗ ΒΟΜΒΑ όπως το 1854 

“Μετεωρολογική βόμβα” στη μετεωρολογία ορίζεται  η ταχεία και απότομη εμβάθυνση μιας εξωτροπικής κυκλωνικής περιοχής χαμηλής πίεσης. Η αλλαγή στην ατμοσφαιρική πίεση που απαιτείται για να ταξινομηθεί ένα κλιματικό συμβάν ως εκρηκτική κυκλογέννεση εξαρτάται από το γεωγραφικό πλάτος. Για παράδειγμα, σε γεωγραφικό πλάτος 60°, εμφανίζεται εκρηκτική κυκλογέννεση αν η πίεση μειωθεί κατά 24 mbar (hPa) ή περισσότερο σε διάστημα 24 ωρών. Μια μετεωρολογική βόμβα εμφανίζεται σε ηπειρωτικά περιβάλλοντα ακόμη και τη θερινή περίοδο. Στην περίπτωση μας στις 25/11/2023 το χαμηλό στη Νότια Αδριατική είχε βάθος 990 hPa , ενω το μεσημέρι της 26ης Νοεμβρίου 2023 φτάνει τα 973 hPa διαφορά 17 hPa /24 ώρες μια τιμή αποδεκτή για τον ορισμό του συστήματος ως Μετεωρολογική Βόμβα για τα δικά μας γεωγραφικά πλάτη .

Ο  χάρτης της 26ης Νοεμβρίου 2023 παρουσιάζει πολλά κοινά με το μακρινό “χθές” . Η ημερομηνία της 14ης Νοεμβρίου 1854  έφερε στο προσκήνιο την Μετεωρολογία στην σύγχρονη εποχή.

Αν και η κυκλογένεση των “Μετεωρολογικών Βομβών” είναι εντελώς διαφορετική από αυτή των τροπικών κυκλώνων, οι “Μετεωρολογικές Βόμβες” μπορούν να παράγουν ανέμους 120 έως 150 km/h, παρόμοια με τις κατηγορίες της κλίμακας Saffir-Simpson και αποδίδουν δριμείες βροχοπτώσεις. Παρόλο που λίγες από αυτές τις βόμβες γίνονται εν τέλει τόσο ισχυρές, ορισμένες πιο αδύναμες έχουν επίσης προκαλέσει σημαντικές ζημιές.

Αν και είναι αδύνατο να υπολογιστεί με ακρίβεια η ισχύς ή η ταχύτητα του ανέμου, στη Μετεωρολογική Βόμβα της Κριμαίας , οι εκτιμήσεις την έχουν τοποθετήσει γύρω από τη δύναμη 11 στην κλίμακα Μποφόρ. Χρήσιμα δεδομένα βρέθηκαν στο Climates of the Soviet Union από τον Paul Lydolph (Volume 7 of World Survey of Climatology, Elsevier Scientific Publishing, 1977).

Εδώ αναφέρεται ότι «στη πεδινή Κριμαία πνέουν άνεμοι 33 m/sec [74 mph, δηλαδή σχεδόν πραγματική ταχύτητα τυφώνα] μία φορά στα 20 χρόνια». Η πληροφορία αυτή σήμερα όχι μόνο επιβεβαιώνεται και θεωρείται σημαντική και αυτό καθώς ήδη έχουν αναφερθεί οτι στις άκρες των ακτών σε ορισμένα σημεία στην Κριμαία να καταγράφονται ακόμη και 118 mph . Οι στρατιωτικές ηγεσίες των Αγγλο-γάλλων, διερωτήθηκαν τότε αν η κακοκαιρία θα μπορούσε να έχει προβλεφθεί. Η συγκέντρωση των μετεωρολογικών παρατηρήσεων των αμέσως προηγούμενων ημερών έδειξε ότι η κακοκαιρία είχε προηγουμένως διασχίσει μεγάλο μέρος της Ευρώπης  . Έτσι, αποφασίστηκε να καθιερωθεί ένα συνεχές δίκτυο μετεωρολογικών παρατηρήσεων και η ίδρυση μετεωρολογικών γραφείων για τη συλλογή και επεξεργασία τους.

Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΜΠΑΛΑΚΛΑΒΑ ΚΑΙ ΟΙ …IRON MADEN

Το τραγούδι “The Trooper” των Iron Maiden είναι ένα από τα πιο εμβληματικά τραγούδια του heavy metal, όχι μόνο για τη μουσική του ένταση αλλά και για το ιστορικό του υπόβαθρο. Βασίζεται στην Έφοδο της Ελαφράς Ταξιαρχίας (Charge of the Light Brigade) στον Πόλεμο της Κριμαίας (1854), ένα από τα πιο τραγικά και ταυτόχρονα ηρωικά επεισόδια της στρατιωτικής ιστορίας. Το τραγούδι περιγράφει, μέσα από τα μάτια ενός Βρετανού ιππέα, την παράλογη διαταγή που οδήγησε εκατοντάδες στρατιώτες να επιτεθούν κατά μέτωπο σε μια υπέρτερη ρωσική δύναμη πυροβολικού. Η μουσική —ο καλπασμός των κιθάρων, ο ρυθμός σαν χτύπος αλόγου, η φωνή του Dickinson— αποδίδει την αδρεναλίνη, τον φόβο και την αποφασιστικότητα ενός στρατιώτη που ξέρει ότι ίσως δεν επιστρέψει. Η μάχη έγινε στις 25 Οκτωβρίου 1854 στη Μπαλακλάβα. Η «Ελαφρά Ταξιαρχία» έλαβε λανθασμένη εντολή και όρμησε σε έναν στενό διάδρομο περικυκλωμένο από ρωσικά κανόνια.Το αποτέλεσμα ήταν σφαγή, αλλά ταυτόχρονα και μια πράξη ανδρείας που έμεινε θρυλική.  Το τραγούδι αντλεί έμπνευση και από το ποίημα του Alfred Lord Tennyson, για την τραγωδία.

Please accept YouTube cookies to play this video. By accepting you will be accessing content from YouTube, a service provided by an external third party.

YouTube privacy policy

If you accept this notice, your choice will be saved and the page will refresh.

🎸 Γιατί ξεχωρίζει

Είναι ένα τραγούδι ενάντια στον πόλεμο, που δείχνει τη σύγκρουση ανάμεσα στη γενναιότητα των στρατιωτών και την ανευθυνότητα της στρατιωτικής διοίκησης. Ανυψώνει το ηθικό μεγαλείο εκείνων που πολεμούσαν χωρίς να ρωτούν το «γιατί», αλλά δεν κρύβει την τραγικότητα και το παράλογο της σύγκρουσης.Έγινε σύμβολο της μπάντας και ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα κιθαριστικά riffs στην ιστορία του metal. Είναι ένα τραγούδι που δεν εξιστορεί απλώς μια μάχη· σε βάζει στη σέλα του ίδιου του ιππέα την ώρα που ορμάει προς το άγνωστο.

Κλείνουμε αναφέροντας ότι την ίδια χρονιά ιδρύθηκε το Βρετανικό Μετεωρολογικό Γραφείο, η πρώτη μετεωρολογική υπηρεσία στον κόσμο και στη συνέχεια η Γαλλική Μετεωρολογική Υπηρεσία. Με διαφορά μόλις 3 ετών ιδρύθη και στην Ελλάδα στο  Εθνικό Αστεροσκοπείο τμήμα για την παρακολούθηση του καιρού  αν και αστρονομικές παρατηρήσεις εκτελούσε ήδη από τον Δεκέμβριο του 1845 όταν επισήμως παρελήφθη από το Δημόσιο. 

Θεόδωρος Ν. Κολυδάς
Διευθυντής Τομέα Υδρομετεωρολογίας και Φυσικών Καταστροφών εργαστηρίου Assist Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης – Mετεωρολόγος Star Channel – Πρώην Διευθυντής Εθνικού Μετεωρολογικού Κέντρου ΕΜΥ – Μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής της Έδρας UNESCO Con-E-Ect

Visited 602 times, 1 visit(s) today

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *