TOP STORIES Αρθρογραφια Κοινωνία Περιβάλλον & Ενέργεια

Οι καταστροφές από τη Gloria και ο αφρός που βγήκε στη στεριά

Η καταιγίδα στοίχισε τη ζωή σε 4 ανθρώπους στην Ισπανία από την Κυριακή, με κύρια χαρακτηριστικά τους θυελλώδεις ανέμους, τις χιονοθύελλες, τις χαμηλές θερμοκρασίες και τη σφοδρή θαλασσοταραχή στις ακτές της Μεσογείου. Μπορεί η διάταξη Rex Blocking για κάποιους να έμοιαζε “αθώα” ,  σαν μια συνήθης κατάσταση εμποδισμού- σε ότι αφορά τον αντικυκλώνα – , όμως το χαμηλό που βρισκόταν νότια της Ισπανίας ενισχύθηκε σημαντικά , όπως γίνεται συνήθως  και το είχαμε επισημάνει , όπου τελικώς δημιουργήθηκε ένας Μεσογειακός κυκλώνας ( Medicane) 

Στην κοινότητα Χιρόνα, στη βορειοανατολική Ισπανία, 220.000 κάτοικοι έχουν μείνει χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα, έγινε γνωστό από τις υπηρεσίες αντιμετώπισης εκτάκτων περιστατικών. Περισσότερα από 2.600 χλμ δρόμων έχουν καλυφθεί από χιόνι στην περιοχή.

Σε όλα τα μέσα τηλεοπτικά μέσα ενημέρωσης αλλά και από το διαδίκτυο πέρασαν σήμερα 21 Ιανουαρίου 2020  και εικόνες του «παράξενου» αφρού που προκλήθηκε από τα τεράστια κύματα ύψους 8 μέτρων στην Βαλένθια και 14.2 μέρων στην περιοχή της Majorca κάτι που είχε να συμβεί από το 2006 . Οι άνεμοι έφτασαν τα 144.4 km/h .

Please accept YouTube cookies to play this video. By accepting you will be accessing content from YouTube, a service provided by an external third party.

YouTube privacy policy

If you accept this notice, your choice will be saved and the page will refresh.

Το φαινόμενο του αφρού όπως θα εξηγήσουμε παρακάτω οφείλεται στην ύπαρξη φυτοπλαγκτόν το οποίο καθώς  αναδεύεται από τα τεράστια κύματα βγαίνει από τον βυθό προς την επιφάνεια και κατόπιν μεταφέρεται από τους ανέμους προς την στεριά .

Όσοι ασχολούμαστε με τις επιστήμες της Γης γνωρίζουμε ότι το φυτοπλαγκτόν με τη συμμετοχή του στις θαλάσσιες διεργασίες προσφέρει σημαντικά οφέλη όχι μόνο στην υποστήριξη των θαλάσσιων τροφικών πλεγμάτων, αλλά και στο μετριασμό των επιπτώσεων του φαινομένου θερμοκηπίου με την απορρόφηση σχεδόν της μισής ποσότητας από το διοξείδιο του άνθρακα που ελευθερώνεται στην ατμόσφαιρα από τα καύσιμα. Όμως, η πιο σημαντική προσφορά του φυτοπλαγκτόν είναι η παραγωγή οξυγόνου: Το 50% του ατμοσφαιρικού οξυγόνου προέρχεται από τη φωτοσυνθετική λειτουργία του. Ωστόσο υπάρχει μία σημαντική διαταραχή στα υδατικά οικοσυστήματα που σχετίζεται με τα θρεπτικά άλατα και το φυτοπλαγκτόν: Ο ευτροφισμός. Ο ευτροφισμός κατά την UNEP (United Nations Environmental Programme) ορίζεται ως μία περιβαλλοντική διαταραχή που προκαλείται από περίσσεια στο ρυθμό παροχής οργανικού υλικού. Το φαινόμενο του ευτροφισμού εμφανίζεται όταν η εισροή θρεπτικών αλάτων από αλλόχθονες πηγές σε μία υδάτινη μάζα γίνεται τόσο μεγάλη, ώστε η ισορροπημένη αφομοίωση (δηλαδή η κατανάλωση από τα φύκη) στο τοπικό οικοσύστημα να είναι ανέφικτη. Επομένως, κατά το φαινόμενο του ευτροφισμού εκτός από την αύξηση του ρυθμού της πρωτογενούς παραγωγής και εκ τούτου της βιομάζας των φυκών, παρατηρούνται αλλαγές στις πληθυσμιακές ισορροπίες των οργανισμών, και υποβάθμιση της ποιότητας του νερού.

ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΕΥΤΡΟΦΙΣΜΟΥ

Οι πιο σοβαρές συνέπειες του ευτροφισμού είναι: επιβλαβείς ή/και τοξικές φυτοπλαγκτονικές ανθήσεις (HABs), αφρός μείωση οξυγόνου στα βαθιά νερά, θάνατοι ψαριών κτλ. Μερικές «εξάρσεις» φυτοπλαγκτόν είναι δυνατόν να είναι επιβλαβείς. Υπάρχουν ενδείξεις ότι ο ευτροφισμός αυξάνει τις πιθανότητες εμφάνισης τέτοιων επιβλαβών ανθήσεων. Υπάρχουν HABs που προκαλούνται από μη τοξικά είδη και έχουν ως αποτέλεσμα την αλλαγή του χρώματος της θάλασσας. Αυτή είναι η πιο κοινή περίπτωση HAB που παρατηρείται στις ευτροφικές περιοχές. Τα φαινόμενα αυτά έχει επικρατήσει να ονομάζονται «ερυθρές παλίρροιες», αν και στη πραγματικότητα η τεράστια φυτοπλαγκτονική μάζα (δεκάδες ή και εκατοντάδες εκατομμύρια κύτταρα ανά λίτρο θαλασσινού νερού) μπορεί να πάρει διάφορα χρώματα από κόκκινο και καφέ ως κίτρινο και πράσινο, που εξαρτάται από το φυτοπλαγκτονικό είδος που επικρατεί.

Μερικά από τα επιβλαβή είδη σχηματίζουν εκτεταμένες γλοιώδεις μάζες κατά μήκος των ακτών. Η νυχτερινή αναπνοή αυτών των ιδιαίτερα αυξημένων συγκεντρώσεων κυττάρων μπορεί να καταναλώσει τα αποθέματα οξυγόνου στο θαλασσινό νερό και έτσι τα ψάρια να ασφυκτιούν.

Αν και η Μεσόγειος θεωρείται από τις πλέον ολιγοτροφικές θάλασσες του κόσμου (φτωχή σε θρεπτικά άλατα, υψηλή βιοποικιλότητα, διαυγής), τα φαινόμενα ευτροφισμού σε ορισμένες παράκτιες περιοχές είναι σημαντικά. Στην Ελλάδα ευτροφισμός παρατηρείται σε κλειστούς ή ημίκλειστους κόλπους της παράκτιας ζώνης του Αιγαίου και του Ιονίου πελάγους, όπου εκβάλλουν ποταμοί ή/και αστικά απόβλητα μεγάλων πόλεων ή/και γεωργικά λύματα. Πρέπει να σημειωθεί ότι σποραδικά μπορούν να παρατηρηθούν ευτροφικά φαινόμενα και σε αλλους κόλπους, λόγω κάποιων έκτακτων φαινομένων.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *