Οι εντυπωσιακοί βράχοι των Μετεώρων αποτελούν εδώ και μισό αιώνα έναν από τους αγαπημένους προορισμούς των αναρριχητών. Ίσως γιατί οι μοναδικοί αυτοί γεωλογικοί σχηματισμοί αποπνέουν ένα ιδιαίτερο μυστήριο, με την καταπληκτική φύση που τους πνίγει και την πλούσια ιστορία και πνευματικότητα που τους βαραίνει. Και τα μυστήρια συγκινούν τους αναρριχητές…

Επί Τουρκοκρατίας στα Μετέωρα , κάποιος Τούρκος πήγε να κόψει ξύλα στο μικρό δάσος που υπήρχε κάτω από το ασκητήριο του ΑΓ. ΓΕΩΡΓΙΟΥ. Κατά τη διάρκεια της κοπής ένας κορμός τον καταπλάκωσε με αποτέλεσμα το σοβαρό τραυματισμό του. Η γυναίκα του βρίσκοντάς τον τραυματισμένο έταξε το φερετζέ της στον Άγιο προκειμένου να γίνει καλά ο άντρας της. Αυτό έγινε και η γυναίκα αφιέρωσε το φερετζέ στον ΑΓ. ΓΕΩΡΓΙΟ. Από τότε κάθε χρόνο του ΑΓ. ΓΕΩΡΓΙΟΥ οι νέοι ανεβαίνουν μια αρκετά επικίνδυνη ανάβαση, αλλάζοντας τα παλιά μαντήλια με νέα που προσφέρονται ως τάματα. Η ιστορία των αναβάσεων στα Μετέωρα βέβαια ξεκινά πολύ ποιο παλιά από τους χρόνους του αρχαίου Αιγινείου, όταν οι κάτοικοι της περιοχής κατέφυγαν σε δύσβατους βράχους (π.χ. ΑΓΙΑ) για να προστατευτούν από τις επιθέσεις των διαφόρων ληστών και πειρατών της εποχής ενώ αργότερα και από τον 9ο αι. μ. Χ. πολλές σπηλιές των βράχων είχαν μετατραπεί σε σκήτες από τους ασκητές της εποχής. 

Από τον ίδιο τον κτήτορα της Ι. Μ. ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ (ΜΕΓ. ΜΕΤΕΩΡΟ) ΑΘΑΝΑΣΙΟ ΜΕΤΕΩΡΙΤΗ μαθαίνουμε ότι ο ίδιος μαζί με δύο άλλους μοναχούς και την βοήθεια ενός άνδρα εξασκημένου στις αναβάσεις των βράχων, ο οποίος πληρώθηκε για τις υπηρεσίες του, ανέβηκαν στο βράχο του Πλατύ Λίθου, όπου και είναι χτισμένη η μονή σήμερα (Μοναχής ΘΕΟΤΕΚΝΗΣ – ΜΕΤΕΩΡΑ, ΤΟ ΠΕΤΡΙΝΟ ΔΑΣΟΣ)  Τον 14ο αι. μ. Χ. ο Σέρβος τσάρος Στέφανος Ντουσάν διέταξε τους στρατιώτες του να τοποθετήσουν στην κορυφή του βράχου του ΑΓ. ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ ένα μεταλλικό σταυρό διαστάσεων 1,80×0,80 cm. Aυτοί που επιχείρησαν την ανάβαση υποχρεώθηκαν σε επίσης πολύ δύσκολη ανάβαση (τουλάχιστον V+ βαθμού δυσκολίας) χωρίς τεχνικά μέσα, εκτός και αν η διαμόρφωση του βράχου ήταν διαφορετική από τη σημερινή, χωρίς όμως αυτό να μειώνει το βαθμό επικινδυνότητας. Ο σταυρός κατέβηκε το 1975 με ελικόπτερο και φυλάσσεται σήμερα στην Ι. Μ. ΒΑΡΛΑΑΜ.Άλλα παραδείγματα αναβάσεων έχουμε στη ΝΤΟΥΠΙΑΝΗ, στους ΑΓ. ΤΑΞΙΑΡΧΕΣ, στον Πύργο της ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΗΣ (όπου σε σχισμή του βράχου βρέθηκαν ξυλόσφηνες) κ.λ.π. Τα παραπάνω στοιχεία μας δείχνουν ότι από πολύ παλιά ντόπιοι, βοσκοί και κυνηγοί κινούμενοι από βιοποριστικούς λόγους αλλά και από το ερευνητικό τους ένστικτο, επιχειρούσαν και κατάφερναν αναβάσεις σε πολύ δύσκολους ΜΕΤΕΩΡΙΤΙΚΟΥΣ βράχους.

ΝΕΟΤΕΡΟΙ ΧΡΟΝΟΙ Για δεκαετίες και μέχρι το 1965 περίπου, η τότε κοινότητα Καστρακίου νοίκιαζε τις κορυφές των βράχων σε ντόπιους, οι οποίοι μετά από δύσκολες αναβάσεις ανέβαζαν τα πολυπληθή, τότε, κοπάδια για να βοσκήσουν το πλούσιο χορτάρι που υπάρχει εκεί (Σουρλωτή, Μόδι, Αλπάρια κ.ά.) Κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής, στρατιώτες αναρριχήθηκαν στην ΑΓΙΑ και τοποθέτησαν τη γερμανική σημαία . Πιθανόν να ανέβηκαν και στον πύργο του Καστρακίου. Τον Απρίλιο του 1970 οι Βερολινέζοι αναρριχητές Bodo Zoephel και Uwe Weinreich ανέβηκαν στον πύργο της ΒΑ Κουμαριάς, στον πύργο του Γερακίου και στον Ώμο των ΜΕΤΕΩΡΩΝ. Έκτοτε δεν ξαναήρθαν στα ΜΕΤΕΩΡΑ.

Το καλοκαίρι του 1975 έρχεται στα ΜΕΤΕΩΡΑ ο, ήδη τότε, μεγάλος αναρριχητής-ορειβάτης Dietrich Hasse μαζί με τον φίλο του επαγγελματία φωτογράφο-ορειβάτη Heinz Lotar Stutte. Από εδώ και πέρα η αναρρίχηση παίρνει την αθλητική μορφή της όπως την ξέρουμε σήμερα. Υπολογίζουμε ότι από το `75 μέχρι το ’85 άνοιξαν περισσότερες από 200 διαδρομές και ανέβηκαν και στους 100 -και πλέον- πύργους του πεδίου. Κατόρθωμα εξαιρετικά δύσκολο αφού αυτά γίνονταν κατά τη διάρκεια των διακοπών τους, σε μια εποχή που η Ελληνική Ορειβασία ήταν ακόμα στα σπάργανα. Δίκαια, λοιπόν, οι Hasse και Stutte θεωρούνται οι πατέρες της αναρρίχησης στα ΜΕΤΕΩΡΑ. Αποκορύφωμα της δραστηριότητάς τους μπορεί να θεωρηθεί η ανάβαση της ανατολικής πλευράς του ΑΛΥΣΣΟΥ και το άνοιγμα του «ΔΡΟΜΟΥ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑΣ (VIA2)» από τις 27 εώς 30 Μαρτίου 1978 από τους D. Hasse, S. Eichinger, H. Maegdefrau, H. L. Stutte. Ο ΑΛΥΣΣΟΣ ήταν για την Καλαμπάκα ένας βράχος-μύθος, λόγω του σχήματός του και, παρόλο που υπήρχε παλιό μοναστήρι, η κατάκτησή του θεωρήθηκε μεγάλο κατόρθωμα. Τη δεκαετία του `80 πλήθυναν οι επισκέψεις Ελλήνων και ξένων στο πεδίο. Το τουριστικό ρεύμα για αναρριχήσεις στα ΜΕΤΕΩΡΑ αυξάνεται κατακόρυφα.Το 1985 δημιουργείται στη Γερμανία και στην Αυστρία το Meteora Climbing Fun Club, από τους Hasse και Stutte. Ένας σύλλογος στον οποίον έδινες κάποιο χρηματικό ποσό και μπορούσες να προμηθευτείς ασφάλειες (καρφιά) αξίας διπλάσιας του ποσού που πρόσφερες, για άνοιγμα διαδρομών στα Μετέωρα.Το 1986 εκδίδεται ο 2ος Αναρριχητικός Οδηγός (το γνωστό μπλε βιβλιαράκι), ένα πλήρες βιβλίο, μια θαυμάσια δουλειά των γνωστών πλέον Hasse και Stutte. Την ίδια χρονιά οργανώνεται στα ΜΕΤΕΩΡΑ η 1η Πανευρωπαϊκή Αναρριχητική Συνάντηση, με τη συμμετοχή κορυφαίων Αναρριχητών της εποχής.

ΟΡΕΙΒΑΤΙΚΗ ΛΕΣΧΗ ΚΑΛΑΜΠΑΚΑΣ: Το 1989 ιδρύεται η Ο.Λ.Κ. Ο σύλλογος περικλείει στους κόλπους του, όλους τους παλιούς αναρριχητές της περιοχής. Μέσα από σχολές που δημιουργήθηκαν, πολλοί νέοι έμαθαν το άθλημα και ενίσχυσαν το σύλλογο. Αποτέλεσμα των σχολών είναι οι πολύ δύσκολες επαναλήψεις διαδρομών, το άνοιγμα πολλών νέων και σκληρών διαδρομών, οι δύσκολες αναρριχήσεις στο εξωτερικό και οι πολλές πανελλήνιες νίκες και συμμετοχές σε αγώνες στο εξωτερικό από τους νέους αναρριχητές (Ν. ΓΑΖΟΣ, Αφοι ΘΕΟΔΩΡΟΥ, Γ. ΒΑΪΟΥ, Χ. ΜΠΑΤΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ, Β. ΜΠΑΤΖΙΟΣ κ.ά.).Το 1993 συνεδρίασε στα ΜΕΤΕΩΡΑ η Επιτροπή Ορειβατικής Ασφάλειας της Παγκόσμιας Ορειβατικής Ένωσης (UIAA). Από το 1993 κάθε χρόνο το Σεπτέμβρη διοργανώνεται η Πανελλήνια Αναρριχητική Συνάντηση στα ΜΕΤΕΩΡΑ, κατόπιν αιτήματος της πλειοψηφίας των ελληνικών ορειβατικών συλλόγων. Το 1999 οργανώθηκε στα ΜΕΤΕΩΡΑ η 2η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΑΝΑΡΡΙΧΗΤΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ και πάλι με πολύ μεγάλη επιτυχία. Την ίδια χρονιά συνεδρίασε στα ΜΕΤΕΩΡΑ η επιτροπή νεότητας της UIAA. Το 1999 και το 2000 οργανώθηκαν Πανελλήνιοι Αγώνες Αγωνιστικής Αναρρίχησης στην Καλαμπάκα. Σχεδόν σ’ όλες τις εκδηλώσεις η Ο.Λ.Κ. αναλαμβάνει τον τομέα διάσωσης, δείγμα του υψηλού επιπέδου των αναρριχητών της. Το 2000 κυκλοφορεί ο 3ος Αναρριχητικός Οδηγός από τους Hasse και Stutte, το κύκνειο άσμα των δύο μεγάλων ορειβατών, οι οποίοι (μεγάλοι σε ηλικία πλέον) παραδίδουν το πεδίο στα χέρια των νεότερων αλλά το ίδιο δραστήριων αναρριχητών της Ο.Λ.Κ.

Πάντως τα έθιμα που σώζονται μέχρι τις μέρες μας, όπως του Αη Γιώργη του Μαντηλά, ή της ανάβασης στη Μικρή Αγιά, επιβεβαιώνουν την παράδοση αυτή που η πολιτεία φαίνεται να αμφισβητεί τελευταία Η αρχή έγινε με έγγραφο που δημοσιοποιήθηκε από την τοπική Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων, το οποίο έφτανε να προκαλέσει νευρική κρίση ακόμη και στους πιο ψύχραιμους. Το κείμενο που θα το παραθέσω παρακάτω  κατά την γνώμη πολλών εκφράζεται οτι στοχοποιεί  την αναρρίχηση, προτείνοντας την απαγόρευση της στους περισσότερους και πιο σημαντικούς βράχους των Μετεώρων. Σαν δικαιολογία προβάλλεται η προστασία του αρχαιολογικού χώρου, του περιβάλλοντος και της μοναστικής ζωής. Η ανησυχία κλιμακώθηκε αργότερα με την απόρριψη από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο αιτήματος της ομοσπονδίας Ορειβασίας (ΕΟΟΑ) για τη διοργάνωση διεθνούς αναρριχητικού φεστιβάλ με την γνωστή εταιρεία αναρριχητικού εξοπλισμού Petzl. Η δικαιολογία εδώ ήταν ότι ο φάκελος ήταν ελλιπής και ότι επίκειται Προεδρικό Διάταγμα που θα καθορίζει τις δραστηριότητες εντός του «Ιερού Χώρου» των Μετεώρων. Το ζήτημα πήρε τις αναμενόμενες διαστάσεις στη τοπική κοινωνία και στα κοινωνικά δίκτυα, όπου δεν έλειψαν οι εντάσεις. Ντόπιοι αναρριχητές με άλλους ενδιαφερόμενους εξέδωσαν πάντως ένα ψήφισμα όπου επεσήμαιναν τις μεθοδεύσεις και διεκήρυσσαν τις θέσεις τους, ότι η αναρρίχηση στα Μετέωρα αντίθετα με άλλες δραστηριότητες επιβαρύνει στο ελάχιστο, υπόκειται σε περιορισμούς και ασκείται με σεβασμό και υπευθυνότητα. 

Μόλις χθες , η Κίνηση Πολιτών ΜΕΤΕΩΡΑ για ΟΛΟΥΣ εξέδωσε ψήφισμα με το οποίο καλεί τους πολίτες να δηλώσουν την απόλυτη αντίθεση  στο σχέδιο ΠΔ που έλαβε το φως της δημοσιότητας μόλις στις 20.4.2017 προς εφαρμογή του άρθρου 2, παρ. 2 του Ν. 2351/1195 (ΦΕΚ 225/Α’/1‐11‐1995) και εστάλη για γνωμοδότηση στο Περιφερειακό συμβούλιο Θεσσαλίας, ερήμην των πολιτών.

Γεγονός πάντως είναι ότι σήμερα τα ΜΕΤΕΩΡΑ είναι ένα από τα ασφαλέστερα αναρριχητικά πεδία παγκοσμίως.  Οι 100 πύργοι και οι 700 περίπου διαδρομές δημιουργούν μια πληρότητα για τον αναρριχητή κάθε επιπέδου που επισκέπτεται το πεδίο. Η αναρρίχηση είναι το μοναδικό άθλημα που ενισχύει οικονομικά την περιοχή . Από μελέτες που έχουν γίνει και με τους πιο μέτριους υπολογισμούς, τα στοιχεία μας δίνουν τον αριθμό των 10000 διανυκτερεύσεων το χρόνο από τους αναρριχητές μόνο. Αν υπολογίσουμε ότι πολλοί από αυτούς έρχονται με τις οικογένειές τους ή με τους συνοδούς τους, καταλαβαίνουμε ότι ο αριθμός είναι πολύ μεγαλύτερος. Δεν έχει υπολογιστεί, επίσης, ο αριθμός των πεζοπόρων των μονοπατιών που επισκέπτονται την περιοχή.

Οι επισκέπτες αναρριχητές δίνουν ζωή σε πολλές μικρές επιχειρήσεις της περιοχής , αφού δεν κατευθύνονται από τα τουριστικά γραφεία. Με τους ίδιους μέτριους υπολογισμούς, το οικονομικό όφελος ξεπερνά τα 500 εκ. το χρόνο και καθιστά την αναρρίχηση οικονομική δύναμη στην περιοχή. Χρόνο με το χρόνο ο αριθμός των αναρριχητών αυξάνεται. Όλες οι σχολές ορειβασίας προβλέπουν τουλάχιστον ένα Σαββατοκύριακο αναρρίχησης στο ιδιάζον (ψαμμιτικό, κροκαλοπαγές) πεδίο των ΜΕΤΕΩΡΩΝ. Πολλές και πολυσέλιδες οι αναφορές των ορειβατικών περιοδικών (και όχι μόνο) για τη θαυμάσια και προσεκτική δουλειά που γίνεται στο πεδίο και που τόσο μεγάλη απήχηση έχει σ’ όλο τον κόσμο, σε τέτοιο βαθμό που το πεδίο είναι παράδειγμα προς μίμηση οργάνωσης.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Σύμφωνα με τις υποδείξεις του ΟΛΚ η κύρια δέσμευση των αναρριχητών στο χώρο των ΜΕΤΕΩΡΩΝ είναι: Ανεβαίνουμε σ’ όλους τους βράχους εκτός εκείνων που έχουν κατοικημένα μοναστήρια, δέσμευση η οποία πρέπει να τηρείται και τηρείται με αυστηρότητα.

Παρακάτω δημοσιεύουμε το σχετικό έγγραφο της 19ης Εφορίας Αρχαιοτήτων με τις εικόνες που συνοδεύεται… Μπορείτε να το μελετήσετε…

ΘΕΜΑ: Δράσεις – Δραστηριότητες εντός του Αρχαιολογικού Χώρου των Μετεώρων.

Α. Τα Μετέωρα τοποθετούνται γεωγραφικά στο κέντρο του Ελλαδικού χώρου στην περιοχή της Θεσσαλίας και αποτελούν ένα μοναδικό φυσικό αρχιτεκτονικό επίτευγμα, καθώς επίσης και ένα από τα πιο ισχυρά παραδείγματα της μετατροπής του χώρου σε τόπο εγκατάστασης, περισυλλογής και προσευχής. Οι βράχοι των Μετεώρων αποτελούν επίσης ένα εξαίρετο παράδειγμα μοναστικής αρχιτεκτονικής που απεικονίζουν ένα σημαντικό στάδιο στην ιστορία του Χριστιανισμού στον ελλαδικό χώρο από τα τέλη του 11ου και τις αρχές του 12ου αιώνα, όταν οι πρώτοι ερημίτες ανεβαίνουν στους βράχους των Μετεώρων και συγκροτούν μια υποτυπώδη ασκητική πολιτεία, τη Σκήτη της Δούπιανης ή των Σταγών. Στην ακμή τους τα Μετέωρα (16°s – 17°s αιώνας) αποτελούνταν από 24 μονές από τις οποίες σήμερα λειτουργούν μόνο έξι. Πρόκειται για τις μονές του Μεγάλου Μετεώρου, Αγ. Στεφάνου. Αγ. Νικολάου Αναπαυσά, Ρουσάνου, Αγ. Βαρλαάμ και Αγ. Τριάδος.

Η ισχύουσα νομοθεσία για τον χώρο των Μετεώρων έχει ως ακολούθως:

1. Τα Μετέωρα κηρύχτηκαν ως προέχοντα βυζαντινά μνημεία σύμφωνα με το Β.Δ. του 1921 (ΦΕΚ 68/Α/26.4.1921) και οι ιερές μονές κηρύχτηκαν ως ιστορικά διατηρητέα μνημεία σύμφωνα με την Υ.Α. 6533/25.5.1962 (ΦΕΚ 190/Β/2.6.Ι962), ενώ ακολούθησε η κήρυξη «της περιοχής των μονών των Μετεώρων περιλαμβανομένου του «οικισμού Καστρακίου Καλαμπάκας και του τοπίου εν γένει περί τους χαρακτηριστικούς βράχους των Μετεώρων ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο και τόπος παρουσιάζων φυσικό κάλλος και ενδιαφέρων από απόψεως αρχιτεκτονικής και ιστορικής» σύμφωνα με την Ύ.Α. 10977/16.5.1967 (ΦΕΚ Τ52/Β/31.5.1967).

2. Η Εγγραφή των Μετεώρων στον κατάλογο της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO έγινε το 1988 κατ’ εφαρμογή του νόμου 1126/198Ι (ΦΕΚ 32/Α/10.2.1981) «περί κυρώσεως της εις Παρισίους την 23ην Νοεμβρίου 1972 υπογραφείσης Διεθνούς Συμβάσεως διά την Προστασίαν της Παγκοσμίου Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς», ενώ επικουρικώς συντρέχει και η προστασία του μνημείο βάσει του Ν. 1127/1981 (ΦΕΚ 32/α/10.2.1981) «Περί κυρώσεως της εις Λονδίνον της 6ης Μαΐου 1969 υπογραφείσης Ευρωπαϊκής Συμβάσεως δια την Προστασίαν της
Αρχαιολογικής Κληρονομιάς». Με τον Ν. 3039/1992 (ΦΕΚ 61/Α/13.4.1962) «Κύρωση της Σύμβασης για την προστασία της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς της Ευρώπης» προστατεύεται η περιοχή των Μετεώρου ως μνημείο, τόπο και αρχιτεκτονικό σύνολο που προβλέπεται στην ανωτέρω Σύμβαση που υπογράφηκε στη Γρενάδα το 1985 και κυρώθηκε με τον ανωτέρω Νόμο.

3. Με την Υ.Α. ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/31/Φ32/38963/1037/9-8-95 (ΦΕΚ. 742/B/28-8- 95) έχει θεσπιστεί αδόμητη ζώνη Α’, η οποία προστατεύει το φυσικό βραχώδες συγκρότημα και το διατηρεί αλώβητο από επεμβάσεις, ικανές να αλλοιώσουν το τοπίο μέσα στο οποίο αναπτύχθηκε η μοναστική κοινότητα των Μετεώρων και ακολούθησε η αναγνώριση της περιοχής των Μετεώρων ως ιερού χώρου με το Ν. 2351 Ί995 (ΦΕΚ 225/Α/1.11.1995) και τις διατάξεις αυτού (άρθρα I παρ. 4, 2 παρ. 1 και 2) που αφορούν στη καθιέρωση απαγορεύσεων και περιορισμών στη χρήση, την εκμετάλλευση της γης και την άσκηση επαγγελματικών και άλλων δραστηριοτήτων εντός του ιερού χώρου των Μετεώρων. Επίσης με την Υ.Α. ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Β1/Φ32/17267/512/4-4- 1996 ορίσθηκε ζώνη προστασίας Β’ σε περιοχές εκτός των ορίων οικισμών Καστρακίου και Καλαμπάκας περιλαμβάνουσα πολεοδομικούς περιορισμούς, η οποία, ωστόσο, δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.

4. Επιπλέον με την Κ.Υ.Α. 25572/5523/14.10.1999 (ΦΕΚ 1975/Δ/4.11.1999) ΥΙΊΕΧΩΔΕ – ΥΠΠΟ) καθορίστηκαν τα όρια περιοχής του ιερού χώρου των Μετεώρων, για την προστασία της πνευματικότητας του Χώρου και ειδικότερα των μνημείων της περιοχής και των κειμηλίων που βρίσκονται σ’ αυτά αλλά και για τη διασφάλιση του ιδιαίτερου θρησκευτικού χαρακτήρα αυτής.

5. Τα Μετέωρα ως σύνθετο πολιτιστικό αγαθό προστατεύεται κυρίως με τον ισχύοντα Αρχαιολογικό Νόμο (3028/2002) καθώς στο άρθρο 2. παρ. 1. 2, αναφέρεται ότι: «α) ως πολιτιστικά αγαθά νοούνται οι μαρτυρίες της ύπαρξης και της ατομικής και συλλογικής δραστηριότητας του ανθρώπου, β) ως μνημεία νοούνται τα πολιτιστικά αγαθά που αποτελούν υλικές, μαρτυρίες και ανήκουν στην πολιτιστική κληρονομιά της Χώρας και των οποίων επιβάλλεται η ειδικότερη προστασία» βάσει της κείμενης νομοθεσίας.
Τα αρχαία ακίνητα μνημεία, δηλαδή όσα χρονολογούνται έως και το 1830, προστατεύονται από το νόμο χωρίς να απαιτείται η έκδοση οποιασδήποτε διοικητικής πράξης. Στην περιοχή των Μετεώρων ακίνητα μνημεία θεωρούνται οι μονές, τα μοναστήρια, οι σπηλαιώδεις σχηματισμοί κ.α., τα οποία στο σύνολό τους ανάγονται στο προ του 1830 χρονικό διάστημα.
Ως αρχαία κινητά μνημεία θεωρούνται κατά το άρθρο 20 όσα χρονολογούνται ως το 1453 αλλά και από τα μεταγενέστερα που χρονολογούνται ως το 1830 και αποτελούν ευρήματα ανασκαφών ή άλλης αρχαιολογικής έρευνας, καθώς και οι θρησκευτικές εικόνες και λειτουργικά αντικείμενα της ίδιας περιόδου. Και αυτά προστατεύονται από το νόμο χωρίς να απαιτείται η έκδοση οποιασδήποτε διοικητικής πράξης.

Σύμφωνα με το άρθρο 10 παρ. 1 έως 4 του ισχύοντος Αρχαιολογικού Νόμου, το οποίο αναφέρεται σε απαγορευμένες ενέργειες σε ακίνητα μνημεία και στο περιβάλλον τους, «απαγορεύεται κάθε ενέργεια σε ακίνητο μνημείο, η οποία είναι δυνατόν να επιφέρει με άμεσο ή έμμεσο τρόπο, καταστροφή, βλάβη, ρύπανση ή αλλοίωση της μορφής του», ενώ «για κάθε εργασία, επέμβαση ή αλλαγή χρήσης σε ακίνητα μνημεία, ακόμη και αν δεν επέρχεται κάποια από τις συνέπειες αυτές απαιτείται έγκριση που χορηγείται με απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού ύστερα από γνώμη του Συμβουλίου». Επιπροσθέτως, σύμφωνα με την παρ. 7, «για την προστασία των ακινήτων μνημείων είναι δυνατόν με απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού ύστερα από γνώμη του Συμβουλίου να επιβάλλονται περιορισμοί στην χρήση και τον τρόπο λειτουργίας τους…»

6. Το σύνολο Μετεώρων συνιστούν Αρχαιολογικό Χώρο κατά την έννοια του άρθρου 2 παρ. η’ του Αρχαιολογικού Νόμου. Ο Αρχαιολογικός Χώρος των Μετεώρων οριοθετήθηκε, προκειμένου να προστατευτούν όχι μόνο τα ίδια τα μνημεία, αλλά και ο περιβάλλων αυτά χώρος τους, διότι βρίσκεται σε αδιάσπαστη ενότητα μαζί τους, με την Υ.Α. ΥΠΠΟ /ΓΔΑΠΚ/ΑΡΧ/Β1 /Φ32/70206/3687/29-8-05 (ΦΕΚ 1275/Β/12-2-05). Ακολούθησε αναοριοθέτηση με την Υ.Α. ΥΠΑΙΘΠΑ /ΓΤΠ/ ΓΔΑΠΚ/ ΔΒΜΑ/ ΤΑΧΜΑΒ/ 86695/20638/2984/313/20.8.2012, «Έγκριση αναοριοθέτησης της ζώνης A’ και οριοθέτησης ζωνών Β’ προστασίας του αρχαιολογικού χώρου των Μετεώρων, με συντεταγμένες κατά το άρθρο 13 του Ν. 3028/2002».

Β. Όπως προαναφέρθηκε, τα Μετέωρα είναι σύνθετο μνημείο και γι’ αυτό προστατεύεται τόσο ως πολιτιστικό αγαθό όσο και ως τόπος φυσικού κάλλους, ενώ συγχρόνως αναγνωρίζεται και ως ιερός χώρος και κατά συνέπεια ανάλογη θα πρέπει να είναι και η διαχείριση του. Επιπλέον, ως αρχαιολογικός χώρος διαφοροποιείται από τους λοιπούς αρχαιολογικούς χώρους, γιατί τα Μετέωρα εξακολουθούν έως τις ημέρες μας να λειτουργούν λόγω της έντονης μοναστικής παρουσίας ως ενεργό (ζωντανό ) μνημείο, ως μνημείο – κέντρο μοναχισμού και Λατρείας.
Το τελευταίο χρονικό διάστημα παρατηρείται αλματώδης αύξηση τουριστών – προσκυνητών αλλά και επισκεπτών που ασχολούνται με κάθε είδους οράσεις και αθλήματα, πολλά εκ των οποίων δεν συνάδουν ούτε με την ιδιότητα του αρχαιολογικού χώρου ούτε με την ιερότητα της περιοχής. Σημειώνεται δε, ότι η φύλαξη και προστασία του χώρου δεν είναι επαρκής, καθώς πέρα από την έλλειψη προσωπικού (σ.σ. υπηρετεί μόνον ένας φύλακας του αρχαιολογικού χώρου), η φύλαξη του χώρου είναι από τη φύση της δύσκολη έως αδύνατη, κυρίως λόγω της μεγάλης έκτασης (καλύπτει ακτίνα τεσσάρων χλμ) αλλά και των βραχωδών σχηματισμών που δεν διευκολύνουν την παρακολούθηση των δρώμενων εντός αυτού.
Παρά την ισχύουσα νομοθεσία και παρά τις προσπάθειες που καταβάλλονται τόσο από την 19η Ε.Β.Α., όσο και από τα όργανα διοικήσεως των Μετεώρων, δραστηριότητες και δράσεις που ασκούνται εντός του αρχαιολογικού χώρου των Μετεώρων αυξάνονται συνεχώς και πολλές από αυτές είναι άτοπες και όχι συμβατές με τη διττή σημασία του χώρου (πολιτιστικό και φυσικό αγαθό).

Κατά συνέπεια συντρέχει ανάγκη επικαιροποιήσεως των υφισταμένων ρυθμίσεων με νέα ρυθμιστικά και απαγορευτικά μέτρα, διότι οι προβλεπόμενες ρυθμίσεις είναι γενικές και δεν προσδιορίζουν με πληρότητα το σύνολο των δραστηριοτήτων και δράσεων που ασκούνται εντός του αρχαιολογικού χώρου των Μετεώρων. Οι ασκούμενες από τους επισκέπτες του χώρου δράσεις και δραστηριότητες όχι μόνο αυξάνονται συνεχώς ποσοτικά αλλά εμπλουτίζονται με νέες δράσεις, άγνωστες μέχρι πρότινος στην περιοχή. Πολλές δε απ’ αυτές είναι όχι μόνο αντίθετες και ασύμβατες με τον προαναφερόμενο τριπλό χαρακτήρα του Χώρου (παγκόσμιο πολιτιστικό αγαθό, μνημείο φυσικού κάλλους και ιερός χώρος), αλλά και εξαιρετικά επικίνδυνες για τα ίδια τα μνημεία. Η άσκησή τους, αν δεν προϋποθέτει, συνεπάγεται την «καταστροφή, βλάβη, ρύπανση ή αλλοίωση της μορφής» των μνημείων, πράγμα απαγορευόμενο από το άρθρο 10 του Αρχαιολογικού Νόμου. Η δε μαζική και άνευ ελέγχου εκτέλεσή τους οδηγεί στην αλλοίωση του χαρακτήρα και στην «εμπορευματοποίηση» του σπουδαίου αυτού μνημείου με απροσδιόριστες συνέπειες σε όλα τα επίπεδα.
Ενόψει όλων αυτών, κοινή είναι πλέον η πεποίθηση τόσο της Υπηρεσίας μας, όσο και των λοιπών αρμοδίων φορέων, ότι συντρέχει ανάγκη συμπληρωματικής ρυθμίσεως για επιτρεπόμενες και απαγορευόμενες δράσεις και δραστηριότητες εντός ταυ Αρχαιολογικού Χώρου των Μετεώρων.
Το ΥΠΠΟΑ και η 19η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων, στα πλαίσια της προσπάθειας να διασφαλισθεί και να θωρακισθεί ο χώρος των Μετεώρων οπό δράσεις και δραστηριότητες που προκαλούν αρνητική προβολή σε ένα τόσο σημαντικό και σπάνιο χώρο με παγκόσμια προβολή και προκειμένου να μην επαναληφθούν συμβάντα που έφεραν τους εμπλεκομένους σε δύσκολη θέση, προτείνει πέραν των όσων ισχύουν μέχρι σήμερα και τα κάτωθι:

1. Κινηματογράφηση, βιντεοσκόπηση και φωτογράφηση για επαγγελματική, εμπορική και διαφημιστική χρήση, συμπεριλαμβανομένων και των φωτογραφήσεων – βιντεοσκοπήσεων γάμου.
Οι ενδιαφερόμενοι να υποβάλλουν σχετικό αίτημα στην 19η E.B.A, όπου θα αναφέρουν συγκεκριμένα τον τόπο, τον τρόπο αλλά και το σχετικό σενάριο της φωτογράφισης – κινηματογράφησης. Όλα τα ανωτέρω με σχετική εισήγηση, της Υπηρεσίας μας και με συνημμένη την άποψη των ηγουμενοσυμβουλίων των μονών θα υποβάλλονται στην ΔΒΜΑ για την εισαγωγή του θέματος στο Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο για Γνωμοδότηση και την έκδοση σχετικής Υπουργικής Απόφασης, βάσει του άρθρου 50, παράγρ. 5 ββ, του Ν. 3028/2002. «Περί Προστασίας Αρχαιοτήτων και εν γένει της Πολιτιστικής Κληρονομιάς» καθώς και βάσει των άρθρ. 1 παρ. 4 και 2 παράγρ. 1 του Ν. 2351/1995.

2. Αναρρίχηση επί των βράχων – σχοινοβασία
Επειδή τελευταία διαπιστώθηκε μια «άναρχη» εκτέλεση της δραστηριότητας αυτής, καθώς δεν έχουν προσδιορισθεί επακριβώς οι θέσεις, όπου είναι επιτρεπτή και επί πλέον με την έμπηξη επί των βράχων μεταλλικών εξαρτημάτων αναγκαίων για την αναρρίχηση, καθώς και με την αυθαίρετη επιλογή διαδρομών από κάθε αναρριχητή (πράγμα που συνεπάγεται πολλαπλασιασμό των κινδύνων) οι βράχοι «τραυματίζονται» και υφίστανται μερική αλλά ανεπανόρθωτη βλάβη. Ενόψει αυτών σας γνωρίζουμε, ότι επί εκείνων των βράχων, επί των οποίων υφίστανται εν ενεργεία μονές ή κατάλοιπα μονών που ήταν εν ενεργεία, καθώς και σε βράχους που έχουν οπτική επαφή με αυτούς, δεν πρέπει να επιτραπεί η δραστηριότητα αυτή.
Ωστόσο, οι βραχώδεις σχηματισμοί που δημιουργούν το μετεωρίτικο σύμπλεγμα (Βλ διαφάνεια 2) είναι πανταχόθεν ορατοί και με αμοιβαία οπτική επαφή μεταξύ τους. Επειδή η αναρρίχηση ναι μεν δεν χαρακτηρίζεται για τη μαζικότητά της, ωστόσο εμφανίζει μία δημοφιλία σε ένα συγκεκριμένο κύκλο επισκεπτών, πρέπει να ικανοποιηθεί το αίτημά τους για αναρρίχηση, αλλά με βάση τα ανωτέρω κριτήρια. Δηλαδή να επιτραπεί η αναρρίχηση σε εκείνους τους βράχους, στους οποίους δεν υφίστανται εν ενεργεία μονές ή κατάλοιπα μονών, καθώς και σε βράχους που έχουν οπτική επαφή με αυτούς. Γι’ αυτό το ΥΠΠΟΑ και η 19η Ε.Β.Α μετά από επιτόπια αυτοψία και προκειμένου να προσδιορισθούν οι ανεκτοί βράχοι, ώστε να καταγραφούν και νομοθετικά και κατ’ επέκταση να γίνουν γνωστοί στους ενασχολούμενους με την αναρρίχηση ως νόμιμο πεδίο αναρριχήσεως, κατέληξε στου κατωτέρω βράχους, τους οποίους και προτείνει ως επιτρεπόμενα πεδία της δραστηριότητας αυτής. (Βλ. χάρτη Δήμου Καλαμπάκας – διαφάνεια 3)

Α) Το σύμπλεγμα των βραχωδών σχηματισμών που εκτείνονται ΒΔ (Βλ διαφάνεια 4) του βράχου της Ιεράς Μονής Μεγάλου Μετεώρου, που είναι γνωστό στους αναρριχητές με τις εξής επωνυμίες: (Βλ. διαφάνεια 5) 1) Πέτρα που κρένει, 2) Δισκοπότηρο, 3) Καλυμμαύχι, 4) Δίδυμοι Πύργοι, 5) Πέτρα του Βοσκού, 6) Αμπελοφύλακας, 7) Καμπάνα, 8) Πύργος Καστρακίου, 9) Τοίχος του Γύπα, 10) Μπουλάτα, 11) Τοίχος των Αυλών.
Β) το σύμπλεγμα 6 ανωνύμων βράχων που κείνται βόρεια του βράχου της Ιεράς Μονής Μεγάλου Μετεώρου και προς τα δεξιά του αγροτικού δρόμου, που οδηγεί στην Ιερά Μονή Υπαπαντής. (Βλ. διαφάνεια & και 7)
Γ) το σύμπλεγμα των βραχωδών σχηματισμών (Βλ διαφάνεια 8), που κείνται έναντι της Ιεράς Μονής Ρουσάνου και ανατολικά του βράχου του Στύλου ή του Αγίου Πνεύματος (Βλ. διαφάνεια 9) στον οποίο βρίσκεται και το σπηλαιώδες ασκητήριο «φυλακές των μοναχών», με τις επωνυμίες (Βλ. διαφάνεια 10) «Κουμαριές», «Παλαιοκρανιές», «Τείχος Α και Β» και «Σουρλωτή». Ειδικά για τους βράχους αυτούς προτείνουμε ότι θα πρέπει να επιτρέπεται η αναρρίχηση αποκλειστικά και μόνο στη ΝΔ τους πρόσοψη δηλαδή προς τον σκασμό του Καστρακίσυ (Βλ. διαφάνεια 11), ενώ πρέπει να θεωρείται αναγορευμένη αναρρίχηση στο ΒΔ μέρος του, διότι έχει άμεση οπτική επαφή με τις ενεργές μονές.
Επίσης, όπου θα επιτραπεί η αναρρίχηση, αυτή πρέπει να ορισθεί ότι θα γίνεται υποχρεωτικά με την παραδοσιακή μέθοδο αναρρίχησης και με τη χρήση παραδοσιακών υλικών, ενώ πρέπει να απαγορευτεί η χρήση άλλων μεθόδων και υλικών υπερ-τεχνητών, όπως π.χ. η χρήση κρουστικών μηχανημάτων για την διάνοιξη οπών και τοποθέτηση βυσμάτων, η έμπηξη βυσμάτων – αγκυρών χημικών ρητινών, διότι τοποθετούνται με τρυπάνι, καταστρέφουν το βράχο και τα σημάδια τους δεν εξαλείφονται.
Σ’ αυτήν την κατηγορία δράσεων πρέπει να ενταχθεί και η σχοινοβασία ή πέρασμα μεταξύ βράχων. Η σχοινοβασία (highline) από βράχο σε βράχο των Μετεώρων η οποία γίνεται πάνω σε τεντωμένο σχοινί, καλώδιο ή άλλο υλικό, συνεπάγεται πλην άλλων καταστροφική επέμβαση επί των βράχων με διατρητικό μηχάνημα για την τοποθέτηση στηριγμάτων σχοινοβασίας. Επομένως είναι καταστροφική για τους Βράχους, αφού προκαλεί μόνιμη βλάβη και αλλοίωση σ’ αυτούς και κατά συνέπεια προτείνουμε την καθολική απαγόρευση της.

3. Διάφορα αεραθλήματα
Σ’ αυτά κατά βάση περιλαμβάνονται: α) ελεύθερη πτώση ανθρώπων με ή χωρίς αλεξίπτωτο (base jumping) από βράχους. (π.χ. το γνωστό ως «παραπέντε») β) πτήση με στολή που διαθέτει δύο φτερούγες και αλεξίπτωτο (wingsuit, συνδυασμός αεροπτερισμού και ελεύθερης πτώσης), γ) ο χειρισμός και πτήση κάθε κατηγορίας αερομοντέλων, που έχουν αυξηθεί κατά κόρον το τελευταίο διάστημα. Πολλές δράσεις πραγματοποιούνται την ίδια στιγμή και σε διαφορετικά σημεία των Μετεώρων.
Για τα αεραθλήματα αυτά προτείνουμε να μην επιτρέπονται, βάσει του άρθρου 10 παρ. 1-4 του Ν. 3028/2002, καθώς για την πραγματοποίηση πολλών από αυτά απαιτούνται βαρέως τύπου μηχανήματα και εγκαταστάσεις επί των βράχων οι οπαίες επιφέρουν βλάβη και αλλοίωση, όπως η εκτέλεση της ελεύθερης πτώσης απαιτεί την εγκατάσταση επί των βράχων βατήρων ως σταθερό σημείο πτώσης. Εδώ θα πρέπει να αναφερθεί, ότι με την υπ’ αριθ. Δ/Δ2/7259/2071/1.3.2006 απόφαση του Διοικητή της Υπηρεσίας Πολιτικής Προστασίας (ΦΕΚ 309/Β/15.3.2006) απαγορεύεται ο χειρισμός αιωρόπτερσυ και αλεξίπτωτου πλαγιάς πάνω από οποιαδήποτε πυκνοκατοικημένη περιοχή μιας πόλεως, μιας κωμόπολης ή μιας συνοικίας ή πάνω από οποιαδήποτε υπαίθρια συγκέντρωση ατόμων. Ο χώρος των Μετεώρων με το διαρκή και μαζικό τουρισμό που δέχεται όλη την ημέρα σαφώς και συνιστά υπαίθρια συγκέντρωση ατόμων και μάλιστα μεγάλη. Επίσης με την υπ’ αριθ. Δ/Δ2/Λ/352/17475/9.12.2009 απόφαση του Διοικητή της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (ΦΕΚ 9/33/13.1.2010) δεν επιτρέπονται πτήσεις αερομοντέλων χωρίς προηγούμενη άδεια από την αρμόδια αρχή «άνωθεν η πλησίον αρχαιολογικών χώρων». Τα Μετέωρα είναι και αρχαιολογικός χώρος αλλά και χώρος με διαρκή υπαίθρια συγκέντρωση ατόμων.
Ειδικά για την πτήση κάθε τόπου αερόστατων (λέμβος με αεροστατική σφαίρα) καθώς και αερόπλοιων ή αλλιώς ζέπελιν (είτε οργανωμένα και επαγγελματικά εί-ε μεμονωμένα και ερασιτεχνικά), επειδή αυτού του είδους δράσεις αρχίζουν να γίνονται δημοφιλείς, αυξάνονται με γεωμετρική πρόοδο και εκτελούνται σε πολλά μέρη της υφηλίου, ενδεχομένως να υποβληθούν σχετικά αιτήματα και για την περιοχή των Μετεώρων. Προκειμένου λοιπόν να ικανοποιηθούν ανάλογα αιτήματα για ένα τέτοιο άθλημά, αλλά και για να μην παραβιάζεται η νομοθεσία, προτείνουμε να καθορισθεί μια επιτρεπόμενη διαδρομή που θα διέρχεται αποκλειστικά πάνω από την πάλη της Καλαμπάκας και μόνον, με την προϋπόθεση, ότι αυτό δεν απαγορεύεται από τη νομοθεσία της Πολίτικης Αεροπορίας. Οι δράσεις αυτές δεν μπορούν σε καμία περίπτωση να λάβουν χώρα πάνω από τους βράχους των Μετεώρων, καθώς οι ώρες που ανυψώνονται τα αερόπλοια αυτά είναι κατά την ανατολή και δύση του ηλίου, ώρες που είναι συνυφασμένες με την έναρξη και λήξη της μοναστικής ζωής και λειτουργίας. Σε αντίθετη περίπτωση, θα προκαλούν, πλην άλλων παρενεργειών, και σοβαρή παρενόχληση στη λειτουργική ζωή των μοναστηριών.

4. Άλλες δραστηριότητες
Η 19η Ε.Β.Α προτείνει να μην είναι επιτρεπτές δραστηριότητες επί του φυσικού εδάφους, όπως:
α) η εκτέλεση αγώνων με μοτοσικλέτες απλές η ανώμαλων διαδρομών (enduro) και αυτοκινήτων κάθε τύπου στο οδικό δίκτυο των Μετεώρων
β) η θήρα στον αρχαιολογικό και ιερό χώρο των Μετεώρων, καθώς ως μνημείο εγγεγραμμένο στον κατάλογο της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO οφείλει να προστατεύεται η πανίδα και η χλωρίδα του μνημείου.
γ) η διαμονή στην ύπαιθρο εντός των ασκητηρίων, των προσευχαδίων και των λοιπών σπηλαίων και βράχων
δ) η εγκατάσταση οργανωμένης κατασκήνωσης και μεμονωμένων σκηνών, ή στάση – στάθμευση με σκοπό τη διανυκτέρευση τροχόσπιτων και τροχοβιλών. Όσον αφορά στη στάση – στάθμευση τροχόσπιτων και τροχοβιλών και κάθε είδους τροχοφόρου εντός του αρχαιολογικού και ιερού χώρου των Μετεώρων η 19η Ε.Β.Α 9α προβεί στην εγκατάσταση ενημερωτικών πινακίδων (ελληνικά και αγγλικά), όπου θα αναγράφεται, ότι απαγορεύεται η στάση – στάθμευση των ανωτέρω εντός του αρχαιολογικού χώρου μετά τη δύση του ηλίου.
‘Όσον αφορά στη δραστηριότητα οργανωμένης ποδηλασίας ή ποδηλατοδρομίας προτείνουμε, ότι θα μπορούσε να είναι επιτρεπτή μόνον η διέλευση των ποδηλατοδρόμων στο οδικό δίκτυο των Μετεώρων μετά από σχετικό αίτημα των ενδιαφερομένων προς τα αρμόδια όργανα του ΥΠΠΟΑ, αφού ληφθεί η σύμφωνη γνώμη των ηγουμενοσυμβουλίων των ιερών μονών, ενώ θα απαγορεύεται η δημιουργία σημείων αφετηρίας ή τερματισμού ή προσωρινών στάσεων (control) εντός των ορίων του αρχαιολογικού χώρου.
Τέλος η Υπηρεσία μας δεν έχει αντίρρηση για περιπατητικές διαδρομές επί των μονοπατιών και μόνον που υφίστανται εντός του Αρχαιολογικού χώρου των Μετεώρων.

Σημειωτέον ότι ισχύουν και οι κάτωθι όροι που περιλαμβάνονται στην αναοριοθέτηση του αρχαιολογικού χώρου των Μετεώρων (κεφ. Α. παράγραφ. 5):

1. Οι δασικές εκτάσεις εντός της ζώνης να διατηρήσουν τον υφιστάμενο χαρακτήρα τους. Σε περίπτωση αναδάσωσης ή εκτέλεσης έργου προστασίας του δάσους, απαιτείται η σύμφωνη γνώμη των αρμόδιων υπηρεσιών του Υ.ΠΑΙ.Θ.ΠΑ. Δεν επιτρέπεται η κοπή δέντρων χωρίς την έγκριση από, τις αρμόδιες υπηρεσίες του Υ.ΠΑΙ.Θ.ΠΑ.
2. Δεν επιτρέπεται η εγκατάσταση ποιμνιοστασίων.
3. Δεν επιτρέπεται η εγκατάσταση λυόμενων οικίσκων και τροχοβιλών.
4. Δεν επιτρέπεται η εγκατάσταση αιολικών σταθμών, φωτοβολταϊκών και κεραιών σταθερής και κινητής τηλεφωνίας.
5. Δεν επιτρέπεται η οποιαδήποτε αλλοίωση του εδάφους ή η εγκατάσταση οποιασδήποτε κατασκευής.
6. Δεν επιτρέπεται η διάνοιξη νέων οδών, καθώς και οποιαδήποτε διαπλάτυνση των υφιστάμενων οδών, εκτός για τις ανάγκες πυροπροστασίας των μνημείων. Επιτρέπεται μόνο η συντήρηση αυτών κατόπιν εγκρίσεως οπό τις αρμόδιες υπηρεσίες του ΥΠΠΟΑ.

‘Όπως γίνεται αντιληπτό, ουσιαστικά δεν πρόκειται για την επιβολή κάποιων νέων ρυθμίσεων και απαγορεύσεων, αλλά για μία συγκέντρωση και κωδικοποίηση των ήδη υφιστάμενων βάσει του Αρχαιολογικού Νόμου σε συνδυασμό με. το ν. 2351/1995. Κατόπιν των ανωτέρω παρακαλούμε, όπως μας διατυπώσετε εγγράφως τις απόψεις σας σχετικά με το θέμα, προκειμένου αυτές με σχετική εισήγηση της 19ης Ε.Β.Α. να αποσταλούν στην αρμονία Δ/νση Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Αρχαιοτήτων και εν συνεχεία στο Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο (Κ.Α.Σ.), το οποίο είναι και το πλέον αρμόδιο να γνωμοδοτήσει σχετικώς. Επειδή για τη ρύθμιση των σχετικών δράσεων – δραστηριοτήτων απαιτείται έκδοση υπουργικής απόφασης και επειδή η περίοδος άφιξης επισκεπτών – προσκυνητών πλησιάζει, προκειμένου να κυλήσει ομαλά και να αποφευχθούν αρνητικά αποτελέσματα παρακαλούμε για την άμεση έγγραφη ανταπόκρισή σας.
Η Προϊσταμένη της Εφορείας Κρυστάλλω Ματζανά Αρχαιολόγος ΠΕ

diaf1diaf2diaf3diaf4diaf5diaf6diaf7diaf8diaf9diaf10diaf11

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *